ولایت فقیه در حکومت اسلام ج1

تمام مى‌شد؛ زیرا كه مؤمنین در نهایتِ شدّت و مشقّت مى‌زیستند، پس صحیح نبود كه كفّار از آنان إرث ببرند.

 و علاوه، إیمان است كه در إنسان روح دمیده و جان مى‌دهد؛ و إنسان باید بر أساسِ إیمان در همه امور تشریك مَساعى كند، حتّى در إرث؛ إرث مختصّ به مُسلم است و شخص كافر نمى‌تواند از مسلم إرث ببرد.

 و أمّا بعد از اینكه آیه مباركه: وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى‌ بِبَعْضٍ فِي كِتابِ اللَّهِ‌ نازل شد، آن حكم أوّلى منسوخ شد، و حكم اخُوَّت از این جهت از بین رفت. و بنا شد كه أفراد از همدیگر بر أصل رَحِمِیت إرث ببرند (پدر از فرزند، و فرزند از پدر، و هكذا هر كدام از أرحام كه طبقات سه گانه وُرَّاث را تشكیل مى‌دهند) و بحسب نزدیكى و دورىِ درجه رحمیت أولویت در إرث هم پیدا مى‌شود. و از این پس، بنا شد كه طبق همین آیه مباركه بر أساس رَحِمیت، إرث برده شود.

 سپس مى‌فرماید: إِلَّا أَنْ تَفْعَلُوا إِلى‌ أَوْلِيائِكُمْ مَعْرُوفاً. «مگر اینكه شما بخواهید به بعضى از أولیا خودتان ـ چه آن إخوه دینى، یا بعضى از دوستان دیگر كه با شما رَحِمِیت هم ندارند ـ از ثلث مالِ خود، درباره آنها وصیتى كنید.» این إشكالى ندارد؛ مى‌توانید وصیت كنید و از أموالتان، به آن مؤمنینى كه رَحِم هم نیستند، یا أولویت در إرث ندارند، برسد. و این هم كار پسندیده‌اى است.

 كانَ ذلِكَ فِي الْكِتابِ مَسْطُوراً. «و در كتاب هم نوشته شده است.» یعنى قانون گذشته است، و انسان مى‌تواند در ثلث أموال خودش ـ كه حقِّ ورثه رَحِمى ضایع نمى‌شود ـ وصیت كرده و به برادران دینى بدهد. و این وصیت هم بر إرث مقدّم است.

 بنابراین، آن راه معروف هم به طور كلّى بسته نشده و براى مؤمنین این راه باز است كه مى‌توانند از ثلث أموال خود بر أساس اخوّت به برادران دینى بدهند.