
ولایت فقیه در حکومت اسلام ج1
جلد اول از مجموعۀ «ولایت فقیه در حکومت اسلام» از آثار برجستۀ حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه بوده که پیرامون «حقیقت مسئلۀ ولایت و برخی فروع آن» با بیانی سلیس و شواهدی متقن، به رشتۀ تحریر درآمده است. اهمّ مطالب مندرج در این مجلّد: • معنای لغوی و اصطلاحی ولایت • تحلیل و تفسیر ولایت امام معصوم علیهالسلام • آیات و روایاتی که دلالت بر ولایت امام معصوم دارد • اتحاد ولایت امام معصوم با ولایت خدا • ائمه علیهمالسلام کیفیت اجتهاد را به شاگردان خود تعلیم میفرمودند • تبیین و توجیه برخی دستورات ائمه که در ظاهر، خلاف است • تحقیقی دربارۀ اوامر امتحانی • بحث و تحقیق دربارۀ سند و دلالتِ روایت مقبولۀ عمربنحنظله • جعل احکام بر اساس قضایای حقیقیه است، نه خارجیه • بحث پیرامونِ حجّیّت خبر ضعیف، محفوف به قرائن خارجیه
ولایت فقیه در حکومت اسلام ج1
63است بر نزول قرآن به حقّ. پس نزول قرآن به حقّ بر قلب پیغمبر، كه واعِى وحى إلهى است، و مُتلقِّى أسرار لاهوتى و جبروتى و ملكوتىِ حضرت پروردگار است، علّت است بر این كه معلولش بر او مترتّب بشود. معلولش چیست؟ هُوَ الْحُکمُ بَینَ النَّاسِ بِمَا أرَاهُ اللَهُ وَ هُوَ الْحق. ما قرآن را به حقّ نازل كردیم، تا آنكه تو در میان مردم بِما أَراكَ اللَّهُ كه همان حقّ است، حكم كنى.
یكى دیگر از آیات قرآن این است: كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ وَ أَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ.1
«مردم، یك امّت واحد بودند، بسیط و ساده، اختلافى نداشتند، آداب و رسوم آنها متفرّق و مُتشتِّت و مُتَشَأّنِ به شؤُونِ مختلف نبود، و در یك عالمِ بساطت و سادگى زندگى مىكردند. خداوند پیغمبران را مبعوث فرمود، تا اینكه بشارت دهند و بترسانند؛ و با آنها كتاب را به حقّ نازل فرمود، تا اینكه كتاب در میان مردم، در آنچه كه با هم اختلاف دارند، حكم كند.»
در این آیه هم، حكم بین مردم در مسائل مُختَلَفٌ فیها، متفرّع است بر نزول كتاب بر أنبیاء، به حقّ. و عین تقریبى را كه در آیه سابق عرض شد، در اینجا هم با همان تقریب استفاده مىشود كه حكم به حقّ در میان مردم باید مترتّبِ به حقّ باشد؛ و آن، نزولِ كتاب است به حقّ، بر أنبیاء.
یكى دیگر از آیات این آیه است: وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتابِ وَ مُهَيْمِناً عَلَيْهِ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ عَمَّا جاءَكَ مِنَ الْحَقِ.2
ما بسوى تو قرآن را به حقّ نازل كردیم؛ این قرآن تصدیق كننده است آنچه را كه در برابر اوست از كتابهاى سابقین (تورات، إنجیل، و غیرهما)
- صدر آيه ٢١٣، از سوره ٢: البقرة
- صدر آيه ٤٨، از سوره ٥: المآئدة
