ولایت فقیه در حکومت اسلام ج1

داستان زَینب بنت جَحْش و ازدواج وى با رسول خدا

پیامبر در اثر ازدواج زینب با زید و سپس با خود، دو حكم جاهلى را نسخ نمودند

 بارى پیغمبر أكرم صلَّى الله علیه و آله و سلَّم براى إجراى أمرِ أوّل، كه ازدواج بین طبقه أشراف و طبقه ضعیفان بود، و مى‌خواست أوّلین بار این أمر را درباره خاندان خود إجرا كند، به نزد زینب بنت جَحْش دختر عمّه خود آمد، و او را براى زید بن حارثه، كه غلام آزاد شده و پسر خوانده خود بود، خِطْبَه‌و خواستگارى كرد. این أمر بر زینب گران آمد همچنان كه در تفسیرِ «الدُّرُّ الْمَنثور» آمده است كه: أخْرَجَ ابْنُ جُرَیرٍ عَنِ ابْنِ عَبّاسٍ قَالَ: خَطَبَ رَسُولُ اللَهِ صَلَّى اللَهُ عَلَیهِ وَ ءَالِهِ وِ سَلَّمَ زَینَبَ بِنْتَ جَحْشٍ لِزَیدِ بْنِ حَارِثَةَ فَاسْتَنْکفَتْ مَنْهُ وَ قَالَت: أنَا خَیرٌ مِنْهُ حَسَبًا، وَ کانَتِ امْرَأَةً فِیهَا حِدَّةٌ.

 فَأنْزَلَ اللَهُ تَعَالَى: وَ ما كانَ لِمُؤْمِنٍ وَ لا مُؤْمِنَةٍ إِذا قَضَى اللَّهُ وَ رَسُولُهُ أَمْراً أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَ مَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالًا مُبِيناً¹

 «سیوطىّ، از ابن جریر از ابن عبّاس، حدیث كرده است كه: رسول خدا از زینب براى زید بن حارثه خواستگارى كرد. زینب از پذیرفتن، استنكاف نمود و گفت: حَسَب من از او بالاتر است. و زینب زنى بود داراى حِدَّت و شدّت. در این حال خداوند این آیه را فرستاد كه: چنین حقّى و اختیارى، براى هیچ مرد مؤمن و هیچ زن مؤمنه‌اى نیست در وقتى كه خدا و رسول خدا بر او حُكمى بنمایند، او براى خود اختیارى در آن أمر داشته باشد؛ و هر كس مخالفت خدا و رسولِ خدا را بكند، به گمراهى آشكار مبتلا مى‌گردد.»

 بنا بر أمر وِلائى رسول خدا، زینب ازدواج با زید را پذیرفت و در تحت حباله نكاح او در آمد.

 البتّه در این ازدواج آرامش و سكون نبود؛ پیوسته زینب در خود شرف و بزرگى إحساس مى‌نمود؛ و زید شوهر خود را غلام و آزاده شده پسر دائى خود، محمّد رسول الله مى‌شمرد. و این عَدم توافق روحى، كار را بر زید تنگ كرد؛ و