
امام شناسی ج2
جلد دوم از مجموعه «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «تفسیر آیۀ اولیالأمر» و «وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در مجلد دوم: • تفسیر آیه «اطاعت از اولیالأمر» • مراد از اولوالأمر، ائمۀ معصومین هستند • پاسخ به اشکالات اهل سنت به دلالت آیۀ اولوالأمر از منظر شیعه • نقد نظریۀ عصمتِ «اجتماع اهل حلّ و عقد» • آراء اکثریت مردم نمیتواند معیار انتخاب امام معصوم باشد • قوانین دین بر اساس توحید است و امام، انسان واصل به توحید • قرآن به وسیلۀ امام، هدایتکنندۀ بشر است • امام باید افضل و در رأس امور امت باشد • وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام از جانب رسولخدا صلیاللهعلیهوآله • اخوّت امیرالمؤمنین با رسول خدا در همۀ مراتب • خلقت رسول خدا و امیرالمؤمنین از نور واحد
امام شناسی ج2
81جنگ با آنان دستور مىدهد و مىگوید: فَانْ ابَوْا فَقاتِلْهُمْ:1 «اگر براى بیعت نیامدند و خود را تسلیم بدون قید و شرط ما ننمودند با آنان کارزار کن.» با آنکه مىداند و خوب هم مىداند که امیرالمؤمنین محور حیات اسلام و قطب سعادت و پیروزى امّت است.
امیرالمؤمنین فرمود:
اما و اللَه لقد تقمصها ابن ابى قحافة و انه لیعلم ان محلى منها محل القطب من الرحى، ینحدر عنى السیل و لا یرقى الى الطیر2
«سوگند به خدا که فرزند ابو قحافه لباس خلافت را در بر کرد، با آنکه به خوبى مىدانست که منزله من نسبت به خلافت مانند نسبت قطب است به سنگ آسیا. سیل و باران رحمت از اطراف و جوانب من فرو مىریزد و هیچ مرغ و عنقاى بلند پروازى نمىتواند بر فراز سر من اوج گیرد.»
در اینجا حضرت مىفرماید که او مىدانست که بدون من آسیا قطب ندارد و در اثر گردش، سنگهایش لغزیده و نه تنها گندم را خرد نمىنماید بلکه آسیابان و خانه آسیا را خراب و با خطر مواجه مىکند.
﴿أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ اجْتَرَحُوا السَّيِّئاتِ أَنْ نَجْعَلَهُمْ كَالَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَواءً مَحْياهُمْ وَ مَماتُهُمْ ساءَ ما يَحْكُمُونَ﴾.3 ﴿أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئاتِ أَنْ يَسْبِقُونا ساءَ ما يَحْكُمُونَ﴾.4 ﴿وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا سَبَقُوا إِنَّهُمْ لا يُعْجِزُونَ﴾5
- «عبداللَه بن سبا» ص ٦٨ نقلًا عن ابن عبد ربه و ابى الفداء.
- «نهج البلاغه» فیض الاسلام خطبه شقشقیه ص ٤٦.
- سوره جاثیه: ٤٥ ـ آیه ٢١.
- سوره عنکبوت: ٢٩ ـ آیه ٤.
- سوره انفال: ٨ ـ آیه ٥٩.
