
امام شناسی ج2
جلد دوم از مجموعه «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «تفسیر آیۀ اولیالأمر» و «وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در مجلد دوم: • تفسیر آیه «اطاعت از اولیالأمر» • مراد از اولوالأمر، ائمۀ معصومین هستند • پاسخ به اشکالات اهل سنت به دلالت آیۀ اولوالأمر از منظر شیعه • نقد نظریۀ عصمتِ «اجتماع اهل حلّ و عقد» • آراء اکثریت مردم نمیتواند معیار انتخاب امام معصوم باشد • قوانین دین بر اساس توحید است و امام، انسان واصل به توحید • قرآن به وسیلۀ امام، هدایتکنندۀ بشر است • امام باید افضل و در رأس امور امت باشد • وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام از جانب رسولخدا صلیاللهعلیهوآله • اخوّت امیرالمؤمنین با رسول خدا در همۀ مراتب • خلقت رسول خدا و امیرالمؤمنین از نور واحد
امام شناسی ج2
62بود؟ مردم گفتند: اى اعرابى چه بسا اتّفاق مىافتد که حادثهاى بعد از حادثه پدید مىآید، مالک گفت: و اللَه هیچ کارى حادث نشده بلکه شما خیانت کردهاید در انجام وصیت رسول خدا. پس رو به ابوبکر نموده گفت: کیست که تو را بر این منبر بالا برده، در حالى که وصى پیغمبر نشسته است. ابوبکر به حاضران گفت: این اعرابى بوال على عَقِبَیهِ را بیرون کنید. قُنفُذ و خالد بن ولید او را زدند و از مسجد بیرون کردند، مالک بر شتر خود سوار شد و صلوات بر رسول خدا فرستاد و این ابیات را انشاد کرد:
اطَعْنا رَسُولَ اللَهِ ما کانَ بَینَنا *** فَیا قَوْمِ ما شَأْنى وَ شَأنَ ابى بَکرٍ اذا ماتَ بَکْرٌ قامَ بَکْرٌ مَقامَهُ *** فَتْلکَ وَ بَیتِ اللَهِ قاصِمَةَ الظَّهْرِ کشتن خالد بن ولید مالک بن نویره را و زنا با عیال او
بارى چون رسول خدا مالک را براى جمع آورى صدقات و زکوات قوم خود مأمور کرده بودند چون بعد از رسول خدا به مدینه آمد و خلافت را بر خلاف نصّ رسول خدا و وصیتى که به او نموده بودند به دست ابوبکر دید چون به قوم خود برگشت، از فرستادن صدقات به نزد ابوبکر خوددارى نمود و صدقات را بین قوم خود تفریق نمود. گوید:
فَقُلْتُ خُذُوا امْوالَکُمْ غَیرَ خائِفٍ *** وَ لا ناظِر فیما یجىءُ مِنَ الغَدِ فَانْ قامَ بِالدِّینِ الْمُحَوَّقِ قائِمٌ *** اطَعْنا وَ قُلنْا الدّینُ دینُ مُحَمَّدٍ1 «مالک گوید: من به قوم خود گفتم: اموال خود را که صدقات باشد پس بگیرید و هیچ ترس نداشته باشید و نه انتظار گزندى که فردا به شما برسد. سپس اگر به این دین مخلوط شده با کثافات صاحب اصلّى آن قیام کرد، ما اطاعت نموده و زکات خود را پرداخته و مىگوئیم که دین، دین محمّد است.»
ابوبکر خالد بن ولید را مأمور نمود که با لشکرى به بُطاح2 بروند و با افرادى که برخورد مىکنند اذان بگویند و اقامه نماز کنند. اگر آنان نیز اذان گفتند و اقامه نماز کردند با آنها جنگ نکنند و در این حال از آنها فقط زکات طلب کنند و اگر
- «عبداللَه بن سبا» ص ١٠٤ نقلا عن «الاصابة.»
- بطاح: آبى است در دیار اسد بن خزیمة.
