امام شناسی ج2

کردیم، و خلفائى بر ما گماشتى‌¹ و ما از آنها به اذن تو پیروى کردیم، و امَرائى را بر ما حکومت دادى و ما از آنها اطاعت کردیم، خدا مى‌گوید: راست مى‌گوئید گناه به عهده آنان است و شما از هر گونه گناهى منزّه هستید.»

 و در «سنن بیهقى» از سوید بن غفله نقل است که‌ قالَ لى عُمَرُ بْنُ الْخَطّابِ: یا ابا امیةَ لَعَلَّکَ انْ تَخْلُفَ بَعْدى، فَاطِعِ الْامامَ وَ انْ کانَ عَبْداً حَبَشِیاً. انْ ضَرَبَکَ فَاصْبِرْ، وَ انْ امَرکَ بِامْرٍ فَاصْبِرْ، وَ انْ حَرَمَکَ فَاصْبِرْ، وَ انْ ظَلَمَکَ فَاصْبِرْ، وَ انْ امَرَکَ بِامْرٍ ینْقُصُ دینَکَ فَقُلْ: سَمْعٌ وَ طاعَةٌ، دَمى دُونَ دینى.² و نیز سیوطى روایت کند از ابن جریر از ابن زید فى قوله تعالى:

 وَ اولِى الْامْرِ مِنْکُمْ قالَ: قالَ ابَىٌّ: هُمْ السَّلاطینُ، قالَ: وَ قالَ رَسُولُ اللَهِ صلّى اللَه علیه و آله و سلّم: الطّاعَةَ وَ فِى الطّاعَةَ بَلاءٌ. وَ قالَ: لَوْ شَاءَ اللَهُ لَجَعَلَ الْامْرَ فِى الْانْبِیاءِ ـ یعنى لَقَدْ جَعَلَ الَیهِمْ وَ الْانْبِیاءُ مَعْهُم ـ الا تَرى حینَ حَکَمُوا فى قَتْلِ یحْیى بْنِ زَکَرِیا؟³

 «گوید: ابَىّ گفته: مراد از أُولى‌الامر سلاطین‌اند، و مى‌گوید: پیغمبر فرمود: از حاکمان اطاعت کنید اطاعت، و ردّ اطاعت بلا است. اگر خدا مى‌خواست پیوسته ریاست و حکومت را در انبیاء قرار مى‌داد لکن قرار نداد بلکه با وجود انبیاء در امراء و حکام قرار داد آیا نمى‌بینى درباره کشتن یحیى بن زکریا حکم نمودند؟.»

 و نیز روایت کند از بخارى از انس قالَ: قالَ رَسُولُ اللَهِ صلّى اللَه علیه و آله و سلّم: اسْمَعُوا وَ اطَیعُوا وَ انِ اسْتُعْمِلَ عَلَیکُمْ حَبَشِىٌ کَأَنَّ رَأْسَهُ زَبیبَةٌ.⁴

 «گوش فرا دهید و پیروى کنید اگرچه یک غلام حبشى بر شما حکومت کند و سرش مانند کشمش یا انجیرى خشک بوده باشد.»

 و نیز از ابى هریره روایت کند که پیغمبر فرمود: سَیلیکُمْ بَعْدى وُلاةٌ فَیلیکُمُ الْبَرُّ بِبِرَّهِ وَ الْفاجِرُ بِفَجْرِهِ فَاسْمَعُوا لَهُمْ وَ اطیعُوا فى کُلِّ ما وافَقَ الْحَقَّ، وَ صَلوُّا وَراءَهُمْ، فَانْ‌