
امام شناسی ج2
جلد دوم از مجموعه «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «تفسیر آیۀ اولیالأمر» و «وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در مجلد دوم: • تفسیر آیه «اطاعت از اولیالأمر» • مراد از اولوالأمر، ائمۀ معصومین هستند • پاسخ به اشکالات اهل سنت به دلالت آیۀ اولوالأمر از منظر شیعه • نقد نظریۀ عصمتِ «اجتماع اهل حلّ و عقد» • آراء اکثریت مردم نمیتواند معیار انتخاب امام معصوم باشد • قوانین دین بر اساس توحید است و امام، انسان واصل به توحید • قرآن به وسیلۀ امام، هدایتکنندۀ بشر است • امام باید افضل و در رأس امور امت باشد • وصایت امیرالمؤمنین علیهالسلام از جانب رسولخدا صلیاللهعلیهوآله • اخوّت امیرالمؤمنین با رسول خدا در همۀ مراتب • خلقت رسول خدا و امیرالمؤمنین از نور واحد
امام شناسی ج2
124این عمل صحیح است یا نه؟ مطلب و مبحث ما، خوبى و بدى آنها از نقطه نظر خود آنها نیست، امیرالمؤمنین علیه السّلام فرمود: وَ الْحِسابُ عَلَى اللَه.1
بحث ما از نقطه نظر اصطکاک عمل ماست با سیره آنها. این درد مهمّ و ناراحت کننده است که ما به عقیده خود مىخواهیم مسلمان باشیم و ملاک عمل خود را حقّ قرار دهیم و بر شریعت الهیة سید المرسلین متّکى باشیم و سپس خلاف این منظور به علّت پیروى از افرادى که عملشان منطبق بر کتاب و سنّت نبوده است حاصل شود، ما زحمت مىکشیم که دین خود را براى خدا خالص کنیم، ﴿وَ ما أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ﴾2 و سپس غیر خالص از آب درآید فهذه هى المصیبة العظمى. ما مى ترسیم که در تحت عنوان آیة شریفه:
﴿وَ إِنَّ كَثِيراً لَيُضِلُّونَ بِأَهْوائِهِمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ﴾3 «و بسیارى از مردم به علّت پیروى از اهواء خود گمراه مىکنند» واقع شویم. ما مىترسیم مصداق این آیه بوده باشیم:
﴿أَ فَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ وَ أَضَلَّهُ اللَهُ عَلى عِلْمٍ وَ خَتَمَ عَلى سَمْعِهِ وَ قَلْبِهِ وَ جَعَلَ عَلى بَصَرِهِ غِشاوَةً فَمَنْ يَهْدِيهِ مِنْ بَعْدِ اللَهِ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ﴾4 «آیا دیدى تو کسى را که خدا و معبود خود را هواى نفس خود قرار داده و خدا او را با وجود علم گمراه نموده است و گوش و قلب او را مُهر کرده و بر روى چشم او پردهاى کشیده در این صورت که هدایت الهى بر او مسدود شده چه کسى مىتواند او را هدایت کند، آیا شما متذکر نمىگردید؟.»
ما از افتراء بر خدا بیم داریم و از تشریع محرم ناراحتیم و گریزان، ﴿وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى عَلَى اللَهِ الْكَذِبَ وَ هُوَ يُدْعى إِلَى الْإِسْلامِ وَ اللَهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ﴾.5
«کدام فردى ظالمتر است از کسى که به دروغ بر خدا افتراء ببندد در حالتى که او را به اسلام (واقعى و دین پاک و بىآلایش الهى) دعوت مىکنند و خداوند ستمکاران را به مقصود نمىرساند.»
ما مىخواهیم خود و همه مسلمانان بلکه همه اهل عالم تابع شریعت حقّه و دین پاک و بىپیرایه و خالى از هر گونه خرافات و تعصُّبات نژادى و قومى و عارى از هر گونه پلیدى که بعداً در طول راه و سیر تاریخ به آن بسته شده است بوده باشیم،
- ، راجع به کردار عائشه در جنگ جمل، «نهج البلاغه» چاپ فیض الاسلام ص ٤٨٧.
- سوره بینه: ٩٨ ـ آیه ٥.
- سوره انعام: ٦ ـ آیه ١١٩.
- سوره جاثیه: ٤٥ ـ آیه ٢٣.
- سوره صف: ٦١ ـ آیه ٧.
