
امام شناسی ج1
جلد اول از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون مسئله «عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام» و «معنای کلی ولایت تکوینی» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام و بیان لوازم عصمت • اصل وراثت در عصمت مربوط به ملکوتِ نفس است • عصمت انبیاء منافاتی با اختیاری بودن افعال آنان ندارد • منصب امامت از نبوّت بالاتر است • معنای ولایت تکوینیِ امام به اذن خدا • شرط تحقّق امامت، عبورِ امام از هستیِ خود و تحقق به هستیِ خداست • ضرورت تبعیّت از امام، بخاطر ضرورت تبعیت از حق است • لازمۀ عصمت، هدایت به حق است • ملاکِ تبعیت از ائمه علیهمالسلام، تبعیت از اعلم است
امام شناسی ج1
34محب طبری در الریاض النضره از انس بن مالک روایت میکند که قال رسولُ اللَهِ: مَا مِن نَبیّ إلّا و لَهُ نَظیرٌ فِی امّتِه و عَلیٌّ نَظیری1
حضرت رسول اکرم فرمودند که هیچ پیمبری نیامده است مگر آنکه او را در بین امّتش نظیری است، و علی نظیر من است.
این روایت میرساند که در جمیع امّت رسول خدا، هیچ کس از نقطه نظر صفات روحیه و کمالات نفسیه مانند علی نزدیک به پیمبر اکرم نبوده است؛ و فقط و فقط آن سرور مؤمنان نظیر آن حضرت بوده است.
و نظیر این روایت در ینابیع المودّة از انس بن مالک به روایت صاحب الفردوس آمده است که قال رسول اللَه: ما مِن نَبیّ إلّا و لهُ نَظیرٌ إلی أن قَال و علیُّ بنُ أبی طَالب نَظیری2
و در صحیح بخاری در باب مناقب علی گوید: قال النبی صلی اللَه علیه و آله لعَلیّ: أنت مِنّی وَ أنا مِنک3
رسول خدا به أمیرالمؤمنین فرمودند: ای علی تو از من هستی و من از تو هستم.
و این تعبیر نهایت یگانگی و اتّحاد را میرساند؛ مثل آنکه وجود آن دو سرور عالمیان وجود واحدی است که در دو تن و دو قالب نمودار شده است.
و نیز ابن حجر هیتمی مکی در الصواعق المحرقه4 از براء بن عازب و محب طبری در الریاض النضرة از ملا نقل کردهاند که پیغمبر خدا صلّی اللَه علیه و آله فرمودند: علیّ منّی بهمنزلة رأسی من بدنی.5
نسبت علی با من مانند نسبت سر من است با بدن من، و این تعبیر غایت پیوند و همبستگی را میرساند.
رسول خدا میفرمایند همانطور که بدن بدون سر حیات ندارد؛ حیات من مربوط و منوط به حیات علی است.
- «الریاض النضرة» ج ٣ ص ١٥٣
- «ینابیع المودة» ص ٢٣٥
- «صحیح بخاری» ص ١٦٤
- «الصواعق المحرقه» ص ٧٥
- «الریاض النضرة» ص ١٦٢
