
امام شناسی ج1
جلد اول از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون مسئله «عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام» و «معنای کلی ولایت تکوینی» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام و بیان لوازم عصمت • اصل وراثت در عصمت مربوط به ملکوتِ نفس است • عصمت انبیاء منافاتی با اختیاری بودن افعال آنان ندارد • منصب امامت از نبوّت بالاتر است • معنای ولایت تکوینیِ امام به اذن خدا • شرط تحقّق امامت، عبورِ امام از هستیِ خود و تحقق به هستیِ خداست • ضرورت تبعیّت از امام، بخاطر ضرورت تبعیت از حق است • لازمۀ عصمت، هدایت به حق است • ملاکِ تبعیت از ائمه علیهمالسلام، تبعیت از اعلم است
امام شناسی ج1
67است.
در این حال برای اولیای خدا، این نفس بهترین سرمایه خدا، و گرامیترین موهبت الهی است، چون نفسِ مطمئنّه گردیده، و لیاقت خطاب رجوع بهحَرَم خدا را پیدا نموده است.
استفاده عصمت مقربان خدا از مجموع سه آیه قرآن
در سوره انعام خداوند پس از آنکه هفده تن از پیغمبران را در چند آیه متّصل بههم یاد میکند از نوح، و ابراهیم، و لوط، و اسحق، و یعقوب، و اسمعیل و الیسع و موسی، و هرون، و عیسی، و یحیی، و داود، و سلیمان، و زکریا، و ایوب، و یونس، و الیاس، و از آنها تمجید نموده، و حتّی از بعضی پدران و برادران و ذریه آنها تحسین نموده و آنها را بندگان پسندیده و راه یافته معرّفی فرموده است؛ سپس میگوید:
﴿ذلِكَ هُدَى اللَهِ يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ﴾1
هدایت خدا به آنها رسیده آن نوع هدایتی که خداوند بندگان خاصّ خود را که بخواهد، به آن هدایت و رهبری میفرماید، و پس از یک آیه میفرماید:
﴿أُولئِكَ الَّذِينَ هَدَى اللَهُ فَبِهُداهُمُ اقْتَدِهْ﴾2
اینان افرادی هستند که خداوند هدایتشان نموده، تو نیز از هدایت آنان پیروی کن. از این دو آیه استفاده میشود که به پیغمبران هدایت خدا رسیده است، و از طرفی میفرماید:
﴿وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَهُ فَما لَهُ مِنْ هَادٖ * وَمَن يَهۡدِ ٱللَهُ فَمَا لَهُۥ مِن مُّضِلٍّ﴾3
و کسی را که خداوند اضلال کند، و جلوی فیض و رحمت را بر او به بندد، هیچ راهنمائی نخواهد داشت؛ و کسی را که خداوند هدایت کند، هیچ گمراه کنندهای برای او نخواهد بود و میفرماید:
﴿مَنْ يَهْدِ اللَهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِ﴾4
کسی را که خدا هدایت کند، اوست راه یافته و از این دو آیه استفاده
- سوره الانعام ٦ آیه ٨٩
- سوره الانعام: ٦ آیه ٩١
- سوره الزمر: ٣٩ ـ ذیل آیه ٣٦ و صدر آیه 37
- سوره الکهف: ١٨ ـ آیه ١٧
