
امام شناسی ج1
جلد اول از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون مسئله «عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام» و «معنای کلی ولایت تکوینی» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام و بیان لوازم عصمت • اصل وراثت در عصمت مربوط به ملکوتِ نفس است • عصمت انبیاء منافاتی با اختیاری بودن افعال آنان ندارد • منصب امامت از نبوّت بالاتر است • معنای ولایت تکوینیِ امام به اذن خدا • شرط تحقّق امامت، عبورِ امام از هستیِ خود و تحقق به هستیِ خداست • ضرورت تبعیّت از امام، بخاطر ضرورت تبعیت از حق است • لازمۀ عصمت، هدایت به حق است • ملاکِ تبعیت از ائمه علیهمالسلام، تبعیت از اعلم است
امام شناسی ج1
247شک و حیرت و جهل و ندامت دیده نشد.
امام چون بر ملکوت احاطه دارد هیچوقت اشتباه نمیکند، و چون فعل او فعل حقّ است دچار تردید و تحیر نمیشود، و در کرده خود پشیمان و نادم نمیگردد؛ چون خدا در کار خود تحیر و ندامت ندارد.
افرادی که ندامت و پشیمانی پیدا میکنند، راجع به جهل آنها هنگام عمل است که جهتی از جهات در نزد آنها پسندیده بهنظر میرسد، و بلادرنگ مبادرت به آن عمل میکنند، و سپس که نقاط ضعف و تاریکی برای آنها روشن شد، که در حین عمل مخفی بوده است، نادم و پشیمان میگردند.
مرد حقّ پشیمان نمیشود، هیچگاه دیده نشده است که امام از فعل خود اظهار پشیمانی کند، و این علامتِ صحّت عمل و اتقان آناست، و علاوه امام در هر موضوعی با قاطعیت، وظیفه مردم را تعیین میکند، نه آنکه از امروز به فردا محوّل کند، یا با مشورت و مطالعه و تأنیّ و تروّی حقیقت بر او مکشوف گردد، بلکه چون آئینه، حقائق در مقابل او نمودار است، و بلادرنگ پاسخ میگوید.
عُمَر در بسیاری از موضوعات در جواب مسائل احکام بسیار عادّی در میماند؛
از أمیرالمؤمنین علیه السّلام از بعضی مسائل سؤال مینمودند که ریاضیدانان باید برای بدست آوردن جواب آن اعمال قواعد ریاضی بنمایند، آن حضرت بلادرنگ پاسخ میداد، آیا دارای مغز الکترونی بود؟ ماشینهای الکترونی نیز نمیتوانند از حلّ مسائل بسیطه تجاوز کنند، ولی آن حضرت بدواً پاسخ میداد، گویا جواب مسئله مانند آفتاب در نزد او هویدا و روشن بوده است.
در بسیاری از مسائل قضاء که احتیاج به حل مسئله ریاضی است آن حضرت فوراً پاسخ داده است.
اظهار ندامت ابوبکر از خلافت
ابوبکر چند بار از خلافت خود اظهار پشیمانی نمود. کراراً گفت: اقیلونی، اقِیلُونی وَ لَسْتُ بِخَیرِکمْ1
بار خلافت را از گردن من بردارید من بهترین افراد شما نیستم!
باید به او گفت: اگر خلافت را که ربودی به امر خدا بود، چگونه میخواهی رها کنی؟ و اگر به امر خدا نبود چگونه ربودی؟
- در جلد دوم همین کتاب از این حدیث سخن میرود، و نیز در «الغدیر» ج ٥ ص ٣٦٨ عین عبارت فوق را از «الصواعق المحرقه» ص ٣٠ نقل میکند
