
امام شناسی ج1
جلد اول از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون مسئله «عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام» و «معنای کلی ولایت تکوینی» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم عصمت انبیاء و ائمه علیهمالسلام و بیان لوازم عصمت • اصل وراثت در عصمت مربوط به ملکوتِ نفس است • عصمت انبیاء منافاتی با اختیاری بودن افعال آنان ندارد • منصب امامت از نبوّت بالاتر است • معنای ولایت تکوینیِ امام به اذن خدا • شرط تحقّق امامت، عبورِ امام از هستیِ خود و تحقق به هستیِ خداست • ضرورت تبعیّت از امام، بخاطر ضرورت تبعیت از حق است • لازمۀ عصمت، هدایت به حق است • ملاکِ تبعیت از ائمه علیهمالسلام، تبعیت از اعلم است
امام شناسی ج1
208و در کتاب عیون اخبار الرّضا از ریان بن صلت روایت است که حضرت امام رضا علیه السّلام فرمودند:
خداوند از لفظ انفسنا در آیه مبارکه، نفس علیّ را قصد کرده است و دلیل آن اینکه: رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله فرمودند:
بنو ولیعة باید دست از تمرّد خود برگرداند، و گرنه من کسی را برای جنگ با آنها میفرستم که مثل نفس من باشد؛ و مرادشان از آن کس که حکم جان رسول اللَه را داشت علی بن أبیطالب بودند.
پس این یک خصوصیتی است که در علیّ است و هیچ فردی از افراد بشر نمیتواند بهاینمقام دسترسی پیدا کند.
سپس میگوید: اخرج احمد بن حنبل فی المسند عن عبد اللَه بن حنطب قال قال رسول اللَه صلی اللَه علیه و آله لوفد ثقیف حین جاوه: لَتُسَلَّمَنَّ اوْ لأبْعَثَنَّ إِلَیکمْ رَجُلًا کنَفْسی لَیضْرِبَنَّ اعْناقَکمْ، وَ لَیسبِینَّ ذَراریکمْ، وَ لَیأخُذَنَّ امْوالَکمْ، فَالْتَفَتَ الی عَلِیٍّ، وَ اخَذَ بِیدِهِ فَقالَ: هُوَ هذا مَرَّتینْ1
احمد بن حنبل در مسند خود از عبد اللَه بن حنطب روایت کرده است که رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله بهجماعتی از ثقیف که بر آنحضرت وارد شده بودند فرمودند:
باید تسلیم شوید! و گرنه من میفرستم بهسوی شما مردی را که حکم جان مرا دارد تا گردنهای شما را بزند، و اولاد شما را اسیر کند، و اموال شما را بگیرد سپس حضرت بهسوی علِیّ بن أبیطالب توّجه نموده و دست او را گرفتند و دوبار فرمودند: آن مرد ایناست.
و نیز گوید: اخرج احمد بن حنبل فی المسند و فی المناقب: ان رسول اللَه قال: لِتَنْتَهینَّ یا بَنی وَلیعة، اوْ لَأبْعَثَنَّ إِلَیکمْ رَجُلًا کنَفْسی یمْضی فیکمْ امْری، یقْتُلُ الْمُقاتَلَةِ، وَ یسْبِی الذُّریة، فَالْتَفَتَ الی عَلِیٍّ، فَاخَذَ بِیدِهِ وَ قالَ هُوَ هذا مَرَّتَینْ
و سپس گوید عین این حدیث را موفق بن احمد خوارزمی مکی بههمین الفاظ
- «ینابیع المودة» ص ٥٣
