نور ملکوت قرآن - ج4

رسول خدا و ائمّه طاهرین علیهم صلوات الله أجمعین، از دو دلیل نقلی استفاده می‌کنیم:

 اوّل آنکه: در غزوۀ اُحد، رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم دستور دادند هر شهیدی که بیشتر قرآن را فراگرفته بود، در سمت مقدّم که به کعبه نزدیکتر بود دفن کنند. ابن أثیر در «الکامل فی التّاریخ»¹ آورده است که:

 أمَرَ رَسُولُ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ [وَ ءَ‌الِهِ] وَ سَلَّمَ أ نْ یُدْفَنَ الاِثْنَانِ وَالثَّلاَثَةُ فِی الْقَبْرِ الْوَاحِدِ؛ وَ أ نْ یُقَدَّمَ إلَی الْقِبْلَةِ أکْثَرُهُمْ قُرْءَ‌انًا، وَ صَلَّی عَلَیْهِمْ. «رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم امر فرمود تا شهدا را دو تا و سه‌تا در قبر واحد دفن کنند؛ و آن‌کس که قرآن را بیشتر می‌دانست وی را مقدّم و در جهت قبله قرار دهند، و آنگاه بر آنها نماز گزارد.»

 دوّم آنکه: أبو نُعَیم در «حلیة الأولیاء»² با سند متّصل خود روایت می‌کند از عاصم بن ضَمْرة که او گفت: علیّ [ابن أبی طالب علیه السّلام‌] گفت:

 ألاَ إنَّ الْفَقِیهَ کُلَّ الْفَقِیهِ: الَّذِی لاَ یُقَنِّطُ النَّاسَ مِنْ رَحْمَةِ اللهِ، وَ لایؤْمِنُهُمْ مِنْ عَذَابِ اللهِ، وَ لاَ یُرَخِّصُ لَهُمْ فِی مَعَاصِی اللهِ، وَ لاَ یَدَعُ الْقُرْءَ‌انَ رَغْبَةً عَنْهُ إلَی غَیْرِهِ. وَ لاَ خَیْرَ فِی عِبَادَةٍ لاَ عِلْمَ فِیهَا، وَ لاَ خَیْرَ فِی عِلْمٍ لاَ فَهْمَ فِیهِ، وَ لاَ خَیْرَ فِی قِرَآءَ‌ةٍ لاَ تَدَبُّرَ فِیهَا.

 «آگاه باشید که: فقیه، آن فقیهی که اعلم است و در فقاهت از دیگران برتر است، آن کسی است که مردم را از رحمت خدا نومید نکند، و از عذاب خدا در مصونیّت در نیاورد، و در گناهان خدا آنها را آزاد نگذارد، و علوم دیگر را بر علوم قرآن مقدّم ندارد. خیری نیست در عبادتی که در آن علم نیست، و