نور ملکوت قرآن - ج2
جلد دوم مجموعۀ «نور ملکوت قرآن» از آثار ماندگار مرحوم علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه بوده که پیرامون جنبۀ «روشنگری تبیان بودنِ قرآن و پاسخ به شبهات مربوطه؛ از جمله مقالۀ قبض و بسطِ تئوریک شریعت» با قلمی روان و بیانی سلیس به رشتۀ تحریر درآمده است. مهمترین مطالب این مجلّد: • امتناع نسخ قرآن • کسیکه به علوم کلیه راه یابد معنای تبیانِ قرآن لِکُلِّ شَیء را میفهمد • فقط اولیای الهی از حقائق و تأویل قرآن مطّلع هستند • رسالت قرآن انسانسازی است نه حلّ مسائل علمی • تطبیق قرآن بر علوم عصر راه صحیحی نیست • تئوریها ثبات ندارند و پیوسته محکوم تئوریهای دیگرند • نقد و بررسی «فرضیه تکامل داروین» • نقد و بررسی مقالۀ «قبض و بسط تئوریک شریعت» • عظمت و تقدّم علوم اسلامی بر علوم امروزی • تشویق قرآن بر آموختن علم حکمت • حق بزرگ فلاسفۀ اسلام در پاسداری از توحید و قرآن • علماء اسلام برجستهترین دانشمندان و پدران علوم طبیعی هستند • پیشگامی مسلمین در علومی مثل فیزیک، طب و داروسازی. • اساس حوزههای علمیه، بر قرآن و عرفان • مدت عمر، محدود است و باید صرف آموختن علم مفید شود • اعراض روشنفکران از مبانی اسلامی، در اثر فرهنگ خارجی • منطق قرآن حجیت عقل و یقین است؛ نه فرضیههای وهمی • تحلیل و بررسی معنای فطرت در قرآن • بیان برخی احکام فطری قرآن مثل حرمت زنا، لواط و شرابنوشیدن. • نقد و بررسی کتاب «دانش و ارزش»
مرتب سازی:
نور ملکوت قرآن - ج2
253مؤلّفات وى ظفر یافته، آن قواعد را از او اقتباس كردهاند.1
عبد الحلیم جندى: تمام علوم اصلى اروپا به امام جعفر صادق علیه السّلام منتهى مىگردد (ت)
- مستشار عبد الحليم جندى در کتاب «الإمام جعفر الصّادق» سه فصل آن را درباره علوم آن حضرت به علوم تجربى و علوم سياسى و علوم اقتصادى اختصاص داده است و الحقّ بحثهاى نفيسى نموده، و مستدلّ مىسازد که تمام علوم اروپائيان در اين سه گونه علم مهمّ از آن حضرت گرفته و اقتباس شده است. وى در بدو اين فصول (در باب پنجم) که منهج و روش علمى حضرت را مشخّص مىکند در ص ٢٧٧ بطور فشرده مىگويد: «در اين باب فعلى سه فصل است که تصوير منهج علمى و منهج حضارى: سياسى و اقتصادى امام صادق را در بر دارد، بهمان قسمى که حضرت خطوطش را با فعل و قول کشيده و ترسيم نمودهاند و بهمان طورى که علماء اسلام از آثارش پيروى نموده و بناى تحقيقات خود را بر آن نهادهاند؛ اعمّ از فقهاء اسلام يا رياضىدانان و يا علماى تطبيق (تجربى)، درحالىکه از حرّيّت فکر و بحثى که در نصوص قرآن کريم وارد است و سنّت بدان امر کرده است همگى بهرهمند شدهاند. و امام صادق از اوّلين کسانى بودهاند که اين منهج را به مسلمين- از کسانى که به آن حضرت نسبت داشتهاند، و از کسانى که از آنها گرفتهاند- بدون تفاوت ميان شيعه و فقهاء اهل سنّت تعليم نمودند.
اهل اروپا، منهج نزاهت علميّه و واقعيّه (واقعنگرى) را که متبلور در طريقه تجربه و استخلاص (روش تجربى) است، از اين علماء و فقهاء شاگردان مکتب امام صادق فرا گرفتهاند؛ آن منهجى که جابر بن حيّان: اوّلين مستحقّ نام شيميست و کيميائى در عالم- همانطورکه اروپائيان از وى تعبير مىکنند- آن را اعلان کرد. و از منهج حضارى امام (تمدّن فکرى و فرهنگى)، منهج سياسى و منهج اقتصادى اخذ مىشود که مقصود و هدف از آن آبادى دنيا با عدالت در ميان مردم است، و عمل و تلاش است براى حيات و زندگى و معاونت و تکافل ميان اعضاء جماعت و سعى و اهتمام در به ثمر رساندن قدرتها و اموال مردم.
اينها قواعد و قوانينى است که با آن، فقه شيعىّ به اقصى درجه و غايت خود رسيده است. ابتدائش از منهج أمير المؤمنين علىّ بوده است که در حيات و يا در خلافتش معمول به بوده است و يا در عهد نامه آن حضرت به مالک أشتر بدان تنصيص شده است و همهاش- سياست و اجتماع و اقتصاد است، تا برسد به رساله نوادهاش زين العابدين در حقوق و آن نيز در آثارش همينطور جارى و سارى است تا برنامه نواده اين امام: جعفر الصّادق در برنامههاى علمى و حضارى که شامل سياسى و اقتصادى است، که آنها را براى مردم تنظيم کرده و ارائه نموده است، و خودش بنفسه آن را تطبيق و اجراء و منتشر نموده. و بواسطه آن است که اساس دول عالم و جوامع و جمعيّتها و دستهها و گروهها را بنا نهاده است، تا با عمل به منهاج امام به عالىترين وجه از وجوه خود برسند. و اين خصيصه و مايه امتيازى است که در جهان، عالمى را از علماء تاريخ، همتا و هم لنگه او نمىيابيم. و اينک در اين مقام همينقدر کافى است که همچون اشاراتى ايراد شد؛ و تفصيل آن در فصول ثلاثه آتيه خواهد آمد.»
- مستشار عبد الحليم جندى در کتاب «الإمام جعفر الصّادق» سه فصل آن را درباره علوم آن حضرت به علوم تجربى و علوم سياسى و علوم اقتصادى اختصاص داده است و الحقّ بحثهاى نفيسى نموده، و مستدلّ مىسازد که تمام علوم اروپائيان در اين سه گونه علم مهمّ از آن حضرت گرفته و اقتباس شده است. وى در بدو اين فصول (در باب پنجم) که منهج و روش علمى حضرت را مشخّص مىکند در ص ٢٧٧ بطور فشرده مىگويد: «در اين باب فعلى سه فصل است که تصوير منهج علمى و منهج حضارى: سياسى و اقتصادى امام صادق را در بر دارد، بهمان قسمى که حضرت خطوطش را با فعل و قول کشيده و ترسيم نمودهاند و بهمان طورى که علماء اسلام از آثارش پيروى نموده و بناى تحقيقات خود را بر آن نهادهاند؛ اعمّ از فقهاء اسلام يا رياضىدانان و يا علماى تطبيق (تجربى)، درحالىکه از حرّيّت فکر و بحثى که در نصوص قرآن کريم وارد است و سنّت بدان امر کرده است همگى بهرهمند شدهاند. و امام صادق از اوّلين کسانى بودهاند که اين منهج را به مسلمين- از کسانى که به آن حضرت نسبت داشتهاند، و از کسانى که از آنها گرفتهاند- بدون تفاوت ميان شيعه و فقهاء اهل سنّت تعليم نمودند.