Name: کتاب نور ملکوت قرآن - ج1 - PDF - علامه طهرانی
Availability: InStock
Author: علامه آیتاللَه سید محمدحسین حسینی طهرانی

نور ملکوت قرآن - ج1

157

...¹
1. [ادامه تعلیقه صفحه قبل] و راجع به اين امور أبوالعلاء معرّى گفته است:
  اثنانِ أهلُ الأرض ذو عقلٍ بِلا ** دينٍ و ءَاخَرُ دَيّنٌ لاعقلَ له‌
  «مردم روى زمين فقط به دو گروه قسمت مى‌شوند: يا عقل دارند و دين ندارند، و يا متديّنينى هستند که عقل ندارند.»
  بنابراين مدارس دنيوى ما که راجع به امور مدنيّت است، از تربيت دينيّه و أدبيّه محروم مى‌باشند. آرى آنچه بر ما جائز است، آنستکه در علوم و دروس تجربى و نحو ذلک بتمام معنى از آنها تقليد کنيم وليکن در ناحيه تربيتى و أدبى از آنها تقليد ننمائيم.
  ايشان در علم تاريخ درس مى‌دهند که: اروپا عروس جهان است و شوهرش که سفيد پوست است مسؤول و متعهّد به همه نژادها از سياه و زرد است. و اينکه خداوند جهان را به دو قسمت آفريده است: قسم اوّل اروپائى عاليمقام، و قسم دوّم غير اروپائى پست و عقب افتاده. و از همين جهت است که مورّخين، اروپا را مانند مرکز دائره و کره، و جوانبش را چون نقاطى بر روى محيط مى‌شمرند. و چون به تاريخ اسلامى ميرسند، آنرا مى‌بُرند و يا تحريف مى‌نمايند. پس بر مسلمين واجب است که فرق گذارند ميان مسائل علمى که بايد تقليد شود و ميان مسائل تربيتى و تأديبى که نبايد تقليد شود.
  و بر اين اصلى که بيان نموديم، مدارس فعلى به دين اعتنائى ندارند مگر به صورت شَبَه و شکلى؛ و بدين جهت است که از اصول دين هيچ نمى‌دانند و بتمام معنى بدان جاهلند. و امّا از اروپائيان در منهج و طريقشان بتمام معنى پيروى مى‌نمايند. و منشأ و سَرِ اين حرکت و سيرى که در مصر پيدا شده است، دانشگاه مصر است که مدارس دبيرستانى و ابتدائى را قيادت مى‌کند. در هر مسأله‌اى که پيش بيايد نمى‌پرسند رأى و نظر اسلام چيست؟ وليکن مى‌پرسند رأى و نظر اروپا کدام است؟ گويا خداوند فقط اروپائيان را برگزيده است؛ و غير ايشان را ذيل و تابع آنها قرار داده است.
  و اگرچه در هر يک از شرق و غرب عيوبى وجود دارد، امّا نيکى‌ها و محامدى هم وجود دارد. غرب، فکرش صحيحتر و علمش بيشتر و بر مشکلات و شدائد و بر بحث علمى صبرش بيشتر است، و در ذکاوت داراى مهارت و در تفکر داراى قوّت است. و شرق داراى انشراح سينه و گشايش صدر و روحانيّتى است که حتّى قديمى‌ترين مردمان بدان اعتراف دارند. فندلبند در گفتارش درباره اسکندريّه گفته است: «در آنجا مادّيّت غرب به روحانيّت شرق به هم برخورد کرده‌اند.»»