معاد شناسی ج10
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد دهم از این مجموعه پیرامون «حقیقت اعراف»، «حقیقت بهشت» و «حقیقت جهنم در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • صفات و خصوصیات نفسانیۀ «اهل أعراف» • أعراف، موقف اهل عرفان است • رجال أعراف، اهلبیت علیهمالسلام هستند • بهشت و دوزخ در ملکوت زمین است • بهشت و جهنم در حال حاضر، آفریده شدهاند • معنای صحیح «لا إکراهَ فی الدّین» • شجرۀ طوبیٰ، درخت ولایت است • بهشت، حقیقت ولایت است • بهشت لقاء و جنّت ذات • بهشت قیامت، طلوع عالَمِ نفْس است • کیفیت پیدایش دوزخ • خلقت شیطان بر اساس مصلحت است • مسألۀ «امر بین الأمرین» از اسرار علوم است • اعتماد به دنیا، آتش است • بقاءِ عذاب و تناوب آن، مربوط به معصیتهای نفس است • حقیقت جهنم، حجاب و بُعد از رحمت خداست • ریشۀ جهنم، یأس از رحمت خداست • خلود و جاودانگی در بهشت و جهنم • پاسخ به اشکالات وارده بر خلود
مرتب سازی:
معاد شناسی ج10
96پس فاطمه حَوراءِ إنسیه است، و من هر گاه كه میل به بوى بهشت پیدا میكنم، دختر خودم فاطمه را مىبویم.1
هر كس ذكر خدا گوید، به مجرّد آن خداوند درختى براى او در بهشت مىكارد
از «مجموعة وَرّام بن أبى فِراس» از أبو أیوب أنصارى از رسول الله صلّى الله علیه و آله و سلّم آورده است كه:
لَیلَةً أُسْرِىَ بى، مَرَّ بى إِبْرَاهِیمُ عَلیهِ السَّلَامُ: فَقَالَ: مُرْ أُمَّتَكَ أَنْ یكْثِرُوا مِنْ غَرْسِ الْجَنَّةِ! فَإنَّ أَرْضَهَا وَاسِعَةٌ وَ تُرْبَتَهَا طَیبَةٌ.
قُلْتُ: وَ مَا غَرْسُ الْجَنَّةِ؟! قَالَ: لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إلَّا بِاللهِ.2
«در آن شبى كه مرا به معراج بردند، ابراهیم علیه السّلام از نزد من عبور كرد، و گفت: امّت خود را امر كن تا در بهشت، زیاد درخت بكارند! چون زمین بهشت بسیار وسیع، و خاك آن بسیار پاك است.
من گفتم: درختى كه در بهشت كاشته مىشود چیست؟ ابراهیم گفت: لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إلَّا بِاللهِ است.»
و در «كافى» از جماعتى از أصحاب، از فُضیل بن عبد الوهّاب از إسحق بن عبید الله [عبد الله] از عُبید الله بن وَلید وَصّافى، مرفوعاً از رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم روایت كرده است كه:
مَنْ قَالَ: لَا إلَهَ إلَّا اللهُ، غُرِسَتْ لَهُ شَجَرَةٌ فِى الْجَنَّةِ مِنْ یاقُوتَةٍ حَمْرَاءَ مَنْبَتُهَا فِى مِسْكٍ أَبْیضَ، أَحْلَى مِنَ العَسَلِ وَ أَشَدُّ بَیاضًا مِنَ
- «بحار الانوار» طبع حروفى ج ٨، ص ١٩٠؛ و «تفسير فرات» ص ١٠، در ذيل آيه ٢٨٥، از سوره ٢: البقرة
- «بحار الانوار» طبع حروفى ج ٨، ص ١٤٩، از کتاب «نزهة النّواظر و تنبيه الخواطر»