معاد شناسی ج10
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد دهم از این مجموعه پیرامون «حقیقت اعراف»، «حقیقت بهشت» و «حقیقت جهنم در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • صفات و خصوصیات نفسانیۀ «اهل أعراف» • أعراف، موقف اهل عرفان است • رجال أعراف، اهلبیت علیهمالسلام هستند • بهشت و دوزخ در ملکوت زمین است • بهشت و جهنم در حال حاضر، آفریده شدهاند • معنای صحیح «لا إکراهَ فی الدّین» • شجرۀ طوبیٰ، درخت ولایت است • بهشت، حقیقت ولایت است • بهشت لقاء و جنّت ذات • بهشت قیامت، طلوع عالَمِ نفْس است • کیفیت پیدایش دوزخ • خلقت شیطان بر اساس مصلحت است • مسألۀ «امر بین الأمرین» از اسرار علوم است • اعتماد به دنیا، آتش است • بقاءِ عذاب و تناوب آن، مربوط به معصیتهای نفس است • حقیقت جهنم، حجاب و بُعد از رحمت خداست • ریشۀ جهنم، یأس از رحمت خداست • خلود و جاودانگی در بهشت و جهنم • پاسخ به اشکالات وارده بر خلود
مرتب سازی:
معاد شناسی ج10
203بهشت محلّ زندگانى جاوید است
و بالجمله جاودانى بودن لذّتهاى بهشت، عقلًا و شرعاً جاى شبهه و تردید نیست. و با فرض آنكه آن عالم محلّ تزاحم و كسر و انكسار و فعل و انفعال مادّه نیست، و كون و فساد در آنجا نیست، عالم، عالم ثابتات است؛ دیگر معنى ندارد تصادفات و تعارضات مادّى موجب نغص عیش و كسر لذّت گردد، و موت یا مرضى و یا چیز دیگرى آن لذّت را بهم زند.
آیات قرآن براى مخلّد بودن بهشتیان، بسیار فراوان، و همه یك زبان ناطق بر این معنى هستند:
لكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها نُزُلًا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرارِ.1
«لیكن آنان كه تقواى پروردگار خود را بجاى آوردند، از براى آنهاست بهشتهائى كه در زیر درختان آن نهرهائى جارى است، و در آن بهشتها جاودان و مُخلَّد مىمانند. و اینگونه نعمتها، كرامت و نیكى و طعام و غذائى است كه خداوند براى میهمانان خود مقدّر كرده است؛ و آنچه در نزد خداست براى ابرار و نیكان مورد پسند و انتخاب است.»
نُزُل، همان طور كه در «مجمع البیان» آورده است، آن چیزى است كه از انواع كرامت و نیكوئیها و غذا و طعام براى میهمان تهیه مىكنند.
الَّذِينَ آمَنُوا وَ هاجَرُوا وَ جاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوالِهِمْ وَ
- آيه ١٩٨، از سوره ٣: ءال عمران