
معاد شناسی ج10
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد دهم از این مجموعه پیرامون «حقیقت اعراف»، «حقیقت بهشت» و «حقیقت جهنم در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • صفات و خصوصیات نفسانیۀ «اهل أعراف» • أعراف، موقف اهل عرفان است • رجال أعراف، اهلبیت علیهمالسلام هستند • بهشت و دوزخ در ملکوت زمین است • بهشت و جهنم در حال حاضر، آفریده شدهاند • معنای صحیح «لا إکراهَ فی الدّین» • شجرۀ طوبیٰ، درخت ولایت است • بهشت، حقیقت ولایت است • بهشت لقاء و جنّت ذات • بهشت قیامت، طلوع عالَمِ نفْس است • کیفیت پیدایش دوزخ • خلقت شیطان بر اساس مصلحت است • مسألۀ «امر بین الأمرین» از اسرار علوم است • اعتماد به دنیا، آتش است • بقاءِ عذاب و تناوب آن، مربوط به معصیتهای نفس است • حقیقت جهنم، حجاب و بُعد از رحمت خداست • ریشۀ جهنم، یأس از رحمت خداست • خلود و جاودانگی در بهشت و جهنم • پاسخ به اشکالات وارده بر خلود
معاد شناسی ج10
177به وعده خود وفا نموده و در این وعده راست بوده است! شما نه خورشید را مىبینید و نه ماه را، و لیكن این مردى بود از شیعیان علی بن أبى طالب علیه السّلام كه از غرفهاى به غرفه دیگر منتقل شد؛ این نورى كه بر شما اشراق كرده است، از نور چهره اوست!»
و در «جامع الاخبار» آورده است كه أمیر المؤمنین علیه السّلام مىگفت:
إِنَّ أَهْلَ الْجَنَّةِ ینْظُرُونَ إلَى مَنَازِلِ شِیعَتِنَا كَمَا ینْظُرُ الإنْسَانُ إلَى الْكَوَاكِبِ.1
«اهل بهشت به مسكنها و منزلهاى شیعیان ما نظر مىكنند همچنان كه مردم به ستارگان نظر مىكنند.»
و آنچه درباره انس با حورالعین آمده است و در قرآن مجید ذكر شده است از همه جالبتر است. و شاید علّتش این باشد كه انسان بیشتر به انس و گفتگو و مُسامره میل دارد تا به خوردن و آشامیدن.
در «تفسیر عیاشى» از جَمیل بن دَرّاج از حضرت صادق علیه السّلام آورده است كه:
إِنَّ أَهْلَ الْجَنَّةِ مَا یتَلَذَّذُونَ بِشَىْءٍ فِى الْجَنَّةِ أَشْهَى عِنْدَهُمْ مِنَ النِّكَاحِ، لَا طَعَامٍ وَ لَا شَرَابٍ.2
«اهل بهشت در بهشت از هیچ چیز مانند نكاح لذّت نمىبرند، نه غذا خوردن و نه آشامیدن.»
- «جامع الاخبار» فصل ١٣٧، طبع سنگى، ص ٢٠٣
- «بحار الانوار» طبع حروفى، ج ٨، ص ١٣٩
