معاد شناسی ج8
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هشتم از این مجموعه پیرامون «حقیقت صراط»، «حقیقت میزان» و «کیفیت حساب در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای صراط در قیامت • صراط مستقیم واحد است و «سُبُلِ سلام» متعدد • صراط، راهی باطنی از نفس انسان به سوی خداست • اختلاف عبور از صراط به حسب اختلاف درجات انسانیت • مراد از صراط مستقیم در قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صراط به سوی دوزخ ویژۀ ستمکاران است • صراط دنیا، نفس امام واجبالإطاعه است • کیفیت اسفار اربعه • حقیقت میزانِ اعمال در قیامت • میزان امتها، پیامبران و اوصیای آنها هستند • مخلَصین و منکرین لقاءالله میزان ندارند • میزان عمل، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صفات انسان کامل، همان میزان است • کیفیت حساب در قیامت • علم خدا حضوری و حساب او سریع است • خلاصۀ آراء حکماء و علمای تجربی درباره زمان • نسبی بودن زمان در موقف قیامت
مرتب سازی:
معاد شناسی ج8
87صورت پلى به روى جهنّم است كه تا از آن عبور نشود، به درجات علیا و مقامات حُسنى نمىتوان رسید.
و آیاتى كه دلالت دارند كه ظالمان و ستمكاران از صراط عبور مىكنند، این راه و صراط بسوى جهنّم است كه مآل و مرجعش عذاب و سَخَط خداست.
مثل آیه: إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ ظَلَمُوا لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ وَ لا لِيَهْدِيَهُمْ طَرِيقاً إِلَّا طَرِيقَ جَهَنَّمَ خالِدِينَ فِيها أَبَداً. (آيه ١٦٨ از سوره ٤: النّسآء)
«حقّاً آن كسانى كه كافر شدند و ستم كردند، چنین نیست كه خداوند آنها را بیامرزد؛ و نه آنكه ایشان را راهنمائى و هدایت كند، مگر راه جهنّم را كه در آن جاودانه خواهند بود».
و مثل آیه: احْشُرُوا الَّذِينَ ظَلَمُوا وَ أَزْواجَهُمْ وَ ما كانُوا يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَاهْدُوهُمْ إِلى صِراطِ الْجَحِيمِ. (آيه ٢٣، از سوره ٣٧: الصّافّات)
«در روز قیامت جمع كنید آن كسانى را كه ظلم كردهاند؛ با جفتهایشان و آنچه را كه غیر از خدا مىپرستیدند؛ و همه را بسوى صراط دوزخ هدایت كنید»!
و مراد از ازواج در این آیه خصوص زنهایشان نیستند؛ چون الَّذِينَ ظَلَمُوا شامل مردان و زنان میشود؛ بلكه مراد از ازواج جفتهائى هستند از طائفه جنّ كه پیوسته با ستمگران راه مودّت و دوستى باز كردهاند. و شاهد بر این معنى آیه شریفه است: