معاد شناسی ج8
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هشتم از این مجموعه پیرامون «حقیقت صراط»، «حقیقت میزان» و «کیفیت حساب در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای صراط در قیامت • صراط مستقیم واحد است و «سُبُلِ سلام» متعدد • صراط، راهی باطنی از نفس انسان به سوی خداست • اختلاف عبور از صراط به حسب اختلاف درجات انسانیت • مراد از صراط مستقیم در قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صراط به سوی دوزخ ویژۀ ستمکاران است • صراط دنیا، نفس امام واجبالإطاعه است • کیفیت اسفار اربعه • حقیقت میزانِ اعمال در قیامت • میزان امتها، پیامبران و اوصیای آنها هستند • مخلَصین و منکرین لقاءالله میزان ندارند • میزان عمل، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صفات انسان کامل، همان میزان است • کیفیت حساب در قیامت • علم خدا حضوری و حساب او سریع است • خلاصۀ آراء حکماء و علمای تجربی درباره زمان • نسبی بودن زمان در موقف قیامت
مرتب سازی:
معاد شناسی ج8
53حقیقت صراط مستقیم آن راهى است كه بدون مختصر اعوجاج و انحرافى، انسان را بسوى وطن اصلى خود كه حرم امن و امان الهى باشد، برساند؛ یعنى آن راه مستقیمى كه او را حركت دهد به نقطه بَدء و مبدأ نزولش به این عالم.
انسان از مبدئى كه به این عالم طبع نزول نمود، استعداد و قوّه محض بود؛ در این عالم باید همه قوا و استعدادها را به فعلیت برساند، و عود كند و بازگشت نماید به همان نقطه با فعلیت تامّه؛ راه بازگشت و كیفیت معاودت را صراط، و پاكى و طهارت و سرعت آن را در وصول، استقامت آن گویند.
تمام افراد بشر خواهى نخواهى باید این راه را طىّ كنند: چون همه آنان از صفات خدادادى و غرائز جبلّى هر یك به نوبه خود برخوردارند؛ و از راه همین صفات و غرائز و كیفیت مجاهده و تطهیر آن به مرحله كمال خود میرسند؛ و كشف حقیقت براى آنها میشود؛ و به مقام لقاء الله نائل مىآیند؛ ولى فرق است بین آن كسانى كه با تجلّیات جمالیه حضرت حقّ به لقاء الله نائل میگردند؛ و بین كسانى كه با تجلّیات جلالیه و قهّاریه، كشف حجب از آنان میگردد و بواسطه ظهور و بروز اسمائى از خداوند چون الجَبّار و شدیدُ العِقابِ و المُنتَقِم و أمثال آنها به نقطه بازگشت خود میرسند.
انسان بواسطه نسیان طبع و مادّه و موت اختیارى و یا اضطرارى بالاخره به مقصد میرسد و تجلّیات ربّانیه در او بوجود مىآیدولى بر حسب اختلاف درجات تكاملى نفوس، بهرمند شدن از