Name: کتاب معاد شناسی ج8 - PDF - علامه طهرانی
Availability: InStock
Author: علامه آیتاللَه سید محمدحسین حسینی طهرانی

معاد شناسی ج8

218

است، و تمام اسباب به تسبیب سبب ذات اقدس حقّ تعالى است؛ و تمام موجودات با آثارشان كه رزق و حساب است همه براى او هستند و در نزد او حضور دارند».
كوچك و بزرگ هم ندارد؛ ضعیف و قوى هم مال ماست كه قدرت محدود داریم؛ برداشتن یك مَن بار براى ما آسان است و یك خروار مشكل؛ حلّ مساله حساب چهار عمل اصلى آسان است؛ و حلّ مسائل ریاضیاتِ عمیق و معادلات جبرىِ پیچیده مشكل؛ شمارش افراد این مسجد آسان، و شمارش افراد روى زمین مشكل.
این مشكلات و آسانى‌ها براى ماست، چون علم ما محدود است، ما كجا علم داریم و چقدر علم داریم؟ سراپاى ما جهل است. اینكه به خود نسبت علم میدهیم و خود را عالِم مى‌نامیم مایه شرمندگى است؛ و خدا هم حساب ما را روشن كرده آنجا كه گفته است:
وَ ما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا. (آيه ٨٥، از سوره ١٧: الإسراء)
«به شما از دانش بهره اندكى داده شده است».
این لفظ «قلیل» را هم كه آورده براى دلخوشى ماست كه بگوئیم: عِلم قلیلى داریم. قلیل كجا؟ تمام علوم ما را كه جمع كنند و به روى هم انباشته نمایند در برابر علم حقّ تعالى از نسبت یك قطره به اقیانوس‌ها و از یك ذرّه به خورشید سپهرپیما كمتر است؛ كمتر است بما لا یتناهى. پس چگونه عنوان دانش قلیلِ بر ما صادق است؟ پس بطور كلّى قِلّت و كثرت، و شدّت و ضعف، و بزرگ و كوچك، عناوینى است نِسبى و اعتبارى براى ما؛ براى ما موجودات محدود و