معاد شناسی ج8
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هشتم از این مجموعه پیرامون «حقیقت صراط»، «حقیقت میزان» و «کیفیت حساب در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای صراط در قیامت • صراط مستقیم واحد است و «سُبُلِ سلام» متعدد • صراط، راهی باطنی از نفس انسان به سوی خداست • اختلاف عبور از صراط به حسب اختلاف درجات انسانیت • مراد از صراط مستقیم در قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صراط به سوی دوزخ ویژۀ ستمکاران است • صراط دنیا، نفس امام واجبالإطاعه است • کیفیت اسفار اربعه • حقیقت میزانِ اعمال در قیامت • میزان امتها، پیامبران و اوصیای آنها هستند • مخلَصین و منکرین لقاءالله میزان ندارند • میزان عمل، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صفات انسان کامل، همان میزان است • کیفیت حساب در قیامت • علم خدا حضوری و حساب او سریع است • خلاصۀ آراء حکماء و علمای تجربی درباره زمان • نسبی بودن زمان در موقف قیامت
مرتب سازی:
معاد شناسی ج8
194معادله درجه سوّم نیست؛ سه چهار تا دوازده تا پیوسته در ذهن استاد موجود و مشهود و حاضر است.
چون در اینجا شهود و حضور است بنابراین حساب سریع است؛ تمام موجودات در نزد خداوند حاضرند؛ و مشهود و معلوم علم خدا؛ پس خدا سریع الحساب است.
وَ اللَّهُ سَرِيعُ الْحِسابِ. (آيه ٢٠٢، از سوره ٢: البقرة)
پس اصل حساب براى ماست كه در ظرف علم و جهل مىباشیم؛ مانند آیه شریفه قرآن:
مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ. (آيه ٤، از سوره ١: الفاتحة)
«خداوند مالك روز پاداش است»؛ معنایش این نیست كه خداوند مالك روز غیر جزا نیست؛ خداوند مالك همه روزهاست؛ و مالك همه عوالم است؛ و پیوسته مالك است؛ مالك روز جزا و غیر جزا؛ ولى در روز جزا و پاداش، براى انسان مشهود میشود؛ و انسان اقرار و اعتراف به مالكیت مطلقه حقّه حقیقیه او میكند؛ ما در اینجا آن اقرار و اعتراف را نداریم كه إنَّ اللهَ هُوَ الْمَالِكُ؛ در آنجا اعتراف میكنیم و لذا قرآن كریم به لسان اعتراف ما، و براى بیان حال ما بیان كرده است كه مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ. در آنجا نیز حساب براى روشن شدن و كشف مجهول براى انسان است.
نتایج اعمال مترتب بر اعمال است
خلاصه مطلب: هر عملى یك نتیجه دارد؛ چه در جانب سعادت و چه در جانب شقاوت؛ هر فعلى كه از انسان سر میزند؛ خوب باشد یا بد؛ اثرى بر آن مترتّب است؛ و آن اثر ملازم با خود عمل است؛ آیات