
معاد شناسی ج7
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هفتم از این مجموعه پیرامون «کیفیت نامۀ عمل انسان» و «کیفیت شهادت بر اعمال انسان در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای رسیدن نامۀ عمل از سمت راست و چپ • نامۀ بهشتیها از جانب سعادت داده میشود • نتیجه اعمال انسان ملازم نفس انسان است • نامۀ عمل، عین حقیقت ملکوتی عمل است • مقرّبان و مخلَصان نامۀ عمل ندارند • مخلَصین و مقرّبین مدهوش ذاتِ حقاند • شاهدان بر اعمال و شرایط شهادت بر عمل • شاهدان بر اعمال از نیّتها خبر دارند • شرط شهادت، احاطۀ علمیه بر پنهانیهاست • شهادت پیامبران، ائمه علیهمالسلام، ملائکه، اعضاء و جوارح، زمان و مکان، جمادات، قرآن در روز قیامت و کیفیت شهادت آنها • جمادات در قیامت شعور دارند و شهادت میدهند • اختلاف مساجد در فضیلت، ناشی از اختلاف نور آنهاست • نورانیت زمان و مکان، تابع نورانیتِ اهل آنهاست
معاد شناسی ج7
160داراى درجات و مراتب متفاوتى است آن فرشتگان هم داراى درجات و مراتب مختلفى هستند، یا نه؟
آرى، آنها نیز داراى درجات مختلف مىباشند، بعضى از اصناف آنها از ملائكه مقربند، مانند جبرائیل و میكائیل و إسرافیل و عزرائیل. و بعضى زیر دست آنها هستند؛ و جنود و لشگریان آنها به شمار مىآیند؛ تا برسد به ملائكه جزئیه كه هر شخص یك ملك مخصوص به خود دارد؛ فرشتگان رقیب و عتید موكّل بر اعمال انسان هستند، ولى اعمال و كیفیت و درجه آنها تفاوت دارد؛ از نقطه نظر صحّت و مقدار تقرّب و خلوص در نیت متفاوت هستند؛
اختلاف توبه افراد بشر بر حسب اختلاف درجه گناه
افراد عادى گناهشان همین معاصى است كه انجام میدهند؛ زنا، دروغ، قمار، شرب خمر، تعدّى به نوامیس و حقوق و اعراض مردم، عامّه افراد مردم از این قبیل گناهان انجام میدهند و امّا مؤمنین چنین نیستند یعنى ملكه عدالت در آنها پدید آمده است و آن ملكه نفس آنها را از ارتكاب اینگونه معاصى كبیره منع میكند. اینان از خواصّ مردمان مىباشند، ولى گناهانى كه براى آنها است یك شكل دیگر است، اشتغال بغیر الله است. توجّه به غیر خدا براى آنان گناهست؛ یعنى خواصّ در مرتبه و مقامى هستند كه اگر در شبانه روز ساعتى از خدا غفلت كنند باید توبه كنند؛ چون آن توجّه به غیر براى آنها گناه است.
وقتى كه این صفت را در خود ملكه كردند؛ و غرق در اسماء و صفات حقّ شدند؛ و غفلت از حقّ پیدا نكردند خداوند آنان را به درجه بالاتر و والاترى ترقّى میدهد؛ و از أصفیاء خود میگرداند.
