
معاد شناسی ج7
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هفتم از این مجموعه پیرامون «کیفیت نامۀ عمل انسان» و «کیفیت شهادت بر اعمال انسان در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای رسیدن نامۀ عمل از سمت راست و چپ • نامۀ بهشتیها از جانب سعادت داده میشود • نتیجه اعمال انسان ملازم نفس انسان است • نامۀ عمل، عین حقیقت ملکوتی عمل است • مقرّبان و مخلَصان نامۀ عمل ندارند • مخلَصین و مقرّبین مدهوش ذاتِ حقاند • شاهدان بر اعمال و شرایط شهادت بر عمل • شاهدان بر اعمال از نیّتها خبر دارند • شرط شهادت، احاطۀ علمیه بر پنهانیهاست • شهادت پیامبران، ائمه علیهمالسلام، ملائکه، اعضاء و جوارح، زمان و مکان، جمادات، قرآن در روز قیامت و کیفیت شهادت آنها • جمادات در قیامت شعور دارند و شهادت میدهند • اختلاف مساجد در فضیلت، ناشی از اختلاف نور آنهاست • نورانیت زمان و مکان، تابع نورانیتِ اهل آنهاست
معاد شناسی ج7
243فَمَهْمَا تُنْبِتِ الارْض *** فَذَاک النَّبْتُ مِنْ بَذْرِى1 «در سینه من حاجتها و خواهش هائیست كه چون سینه من به جهت آنها تنگى كند و خسته شود؛ با دست خود زمین را مىكاوم و میكنم و آن راز و سرّ درون خود را براى زمین ظاهر میكنم و بازگو مىنمایم؛
«پس هر وقتى كه زمین سبز شود، و از آن دانه بروید، آن دانه از آن كشتِ اسرارى است كه من در زمین نمودهام!»
باید دانست كه مراد از كندنِ زمین با كف دست و پنهان كردن سرّ در آن؛ و انبات زمین از آن سرّ؛ یا كنایه و استعاره ایست طبق محاورات عامّه مردم از نداشتن همراز كه انسان درد دل خود را به او بگوید: و محتاج شود كه راز را بر دل خاك بسپارد؛ و یا واقعاً اراده حضرت این بوده است كه با نفس قدسیه خود آن اسرار را در درون خاك و روح و ملكوت زمین بسپارند؛ تا آنكه بعداً از آن زمین اسرار نباتى چون اولیاى خدا كه صاحب سرّ حضرت باشند پدیدار گردد.
و البتّه این احتمال دوّم اقرب به حقیقت است زیرا حضرت
- اين روايت را با ذکر آن دعاى مفصّل مرحوم مجلسى در «بحار الانوار» طبع کمپانى، ج ٢٢، «کتاب المزار»، ص ١٠٥ تا ١٠٧؛ و در ج ٩ احوال أمير المؤمنين عليه السّلام بدون ذکر آن دعاى مفصّل در ص ٤٧٢ آورده است. و نيز محدّث قمىّ در «منتهى الآمال» بدون آن دعا از شيخ شهيد در ج اوّل در احوال اصحاب أمير المؤمنين طبع رحلى علميّه اسلاميّه، ص ١٥٧ ذکر کرده است.
