معاد شناسی ج6
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد ششم از این مجموعه پیرامون «کیفیت حیات در عالم قیامت» و «معنای حقیقی معاد جسمانی» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • زنده شدن در قیامت به واسطۀ اسم «المُحیی» است • ندای حضرت ابراهیم علیهالسلام به مرغان، ندای ملکوتی بود • معجزات انبیاء ناشی از تأثیر نفوس آنهاست به اذن خدا • اذن خداوند در تأثیر نفوس، اذن تکوینی و حقیقی است نه اعتباری • مرگ عبور از این نشئه و موجب تکامل است • اقوال متکلمین دربارۀ اعادۀ موجودات • آراء مختلف در کیفیت معاد جسمانی و روحانی • پاسخ به شبهۀ آکل و مأکول • شخصیت هر انسانی به نفس اوست نه بدن او • دفع شبهات وارده بر معاد جسمانی • نظریۀ بدیعِ مصنف در خصوص معاد جسمانیِ عنصری و ارائۀ برهان بر آن • معنای ازل و ابد • بحثی درباره حشر جمادات، نباتات و حیوانات • کیفیت نامۀ عمل انسان
مرتب سازی:
معاد شناسی ج6
250میكند.
فیلسوف اوّل در كتاب «ربوبیت» گفته است:
اگر كسى بگوید: اگر قوّه نفسانى درخت در هنگام بریدن از درخت جدا شود، آن قوّه یا آن نفس كجا میرود؟
میگوئیم: به جائى میرود كه از آنجا مفارقت نكرده و آن عالم عقلى آن نبات است.1
همین حركت و پویائى نبات، سیر بسوى حشر و معاد آنست كه وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَ لكِنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ.2
«و هیچیك از موجودات نیستند مگر اینكه به حمد خداوند تسبیح مىكنند، و لیكن شما تسبیح آنها را نمىفهمید!»
پنجم حشر جمادات است. تمام جمادات حتّى مادّه اوّلیه و هیولاى بَحت و صِرف داراى حشر هستند، چون آنها نیز در عالم وجود عبث و بیهوده نیستند و براى غرضى خلق شدهاند و خودشان با وجودشان و با حركتهاى خود، چه جوهریه و چه غیر جوهریه به دنبال آن مقصود میروند و میخواهند نقص خود را با وصول به آن تمام كنند و حركت آنان به سكون و آرامش مبدّل شود.
كلام صدر المتألّهین در حشر نباتات و جمادات
صدر المتألّهین فرموده است: «هر صورت ناقصى ممكن نیست در عالم، وجود پیدا كند مگر به صورت دیگرى كه آن را تجدید كند و تتمیم نماید و بر آن محیط باشد و آن را از قوّه و استعداد به فعلیت
- «رسالة حشر» ص ٣٥١
- قسمتى از آيه ٤٤، از سوره ١٧: الإسراء