
معاد شناسی ج6
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد ششم از این مجموعه پیرامون «کیفیت حیات در عالم قیامت» و «معنای حقیقی معاد جسمانی» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • زنده شدن در قیامت به واسطۀ اسم «المُحیی» است • ندای حضرت ابراهیم علیهالسلام به مرغان، ندای ملکوتی بود • معجزات انبیاء ناشی از تأثیر نفوس آنهاست به اذن خدا • اذن خداوند در تأثیر نفوس، اذن تکوینی و حقیقی است نه اعتباری • مرگ عبور از این نشئه و موجب تکامل است • اقوال متکلمین دربارۀ اعادۀ موجودات • آراء مختلف در کیفیت معاد جسمانی و روحانی • پاسخ به شبهۀ آکل و مأکول • شخصیت هر انسانی به نفس اوست نه بدن او • دفع شبهات وارده بر معاد جسمانی • نظریۀ بدیعِ مصنف در خصوص معاد جسمانیِ عنصری و ارائۀ برهان بر آن • معنای ازل و ابد • بحثی درباره حشر جمادات، نباتات و حیوانات • کیفیت نامۀ عمل انسان
معاد شناسی ج6
223و باطل باشد.
چون براى هر یك از قواى نفسانیه و غیر نفسانیه، كمال مخصوص به خود آنهاست و لذّت و رنج، و ملایمت و منافرت متناسب و لائق به خود آنهاست؛ و بحسب آنچه را كه كسب مىكنند یا بجا مىآورند، البتّه در طبیعت جزاء و وفاء دارند؛ همان طور كه این مطلب را حكماء اثبات و تقریر كردهاند كه: براى جمیع مبادى و قوا، خواه عالى باشد یا پائین، غایات طبیعیه موجود است.
فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ أَيْنَ ما تَكُونُوا يَأْتِ بِكُمُ اللَّهُ جَمِيعاً.1
«در رسیدن و وصول به خیرات، از یكدیگر پیشى بگیرید و مسابقه كنید! هر جا كه باشید خداوند همگى شما را خواهد آورد!»
و نیز گفتار خدا:
وَ لِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيها.2
«از براى هر موجود، وجههاى است كه خداوند آن وجهه را مىكشد و هدایت و رهبرى میكند و به هر جا بخواهد بر میگرداند.»
و نیز اشاره به همین است گفتار خداوند تعالى:
ما مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِناصِيَتِها إِنَّ رَبِّي عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ3
- اين دو فقره دو قطعه از يک آيه است، بدين قسم: وَ لِکلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيها فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ أَيْنَ ما تَکونُوا يَأْتِ بِکمُ اللهُ جَمِيعاً إِنَّ اللهَ عَلى کلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ. (آيه ١٤٨، از سوره ٢: البقرة
- همان.
- قسمتى از آيه ٥٦، از سوره ١١: هود
