
معاد شناسی ج6
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد ششم از این مجموعه پیرامون «کیفیت حیات در عالم قیامت» و «معنای حقیقی معاد جسمانی» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • زنده شدن در قیامت به واسطۀ اسم «المُحیی» است • ندای حضرت ابراهیم علیهالسلام به مرغان، ندای ملکوتی بود • معجزات انبیاء ناشی از تأثیر نفوس آنهاست به اذن خدا • اذن خداوند در تأثیر نفوس، اذن تکوینی و حقیقی است نه اعتباری • مرگ عبور از این نشئه و موجب تکامل است • اقوال متکلمین دربارۀ اعادۀ موجودات • آراء مختلف در کیفیت معاد جسمانی و روحانی • پاسخ به شبهۀ آکل و مأکول • شخصیت هر انسانی به نفس اوست نه بدن او • دفع شبهات وارده بر معاد جسمانی • نظریۀ بدیعِ مصنف در خصوص معاد جسمانیِ عنصری و ارائۀ برهان بر آن • معنای ازل و ابد • بحثی درباره حشر جمادات، نباتات و حیوانات • کیفیت نامۀ عمل انسان
معاد شناسی ج6
113حقائقش بر انسان طلوع كند؟ آن خودسرىها و استكبارها و فرعونیتها كه از انسان سر میزده است و آن غفلتهائى كه در دنیا داشته و بر اساس آن تمرّد كرده و معصیت نموده، با آن چهرههاى ملكوتى و حقیقى براى انسان منكشف گردد؛ یعنى انسان خودش را با تمام أعمال خودش در طول مدّت عمر خودش یكجا ادراك كند.
شبهه آكل و مأكول بر مبناى أصالة المادّه استوار است
و با این بیان ملاحظه مىكنید كه شبهه آكل و مأكول چقدر سست و واهى است! و چقدر از مرحله تحقیق دور است! آن شبهه بر مبناى أصالة المادّه است، و اصالت مادّه یعنى اینكه شیئیت شىء بر مادّه آن قائم باشد؛ و این كلام به اندازهاى سست است كه اطفال به آن مىخندند و بلكه حیوانات بدان اعتنائى ننموده و عبور مىكنند.
اگر قندى را در سركه بیندازید و به كودك بدهید، دیگر نمىخورد با آنكه مادّه همان مادّه است؛ آن طفل میداند كه شیئیت قند به صورت قند بودن است، نه به مادّه آن.
و اگر كاه و یونجهاى را به سركه آلوده كنید! حیوان دیگر نمىخورد، چون آن حیوان به صورت توجّه دارد نه به مادّه.
توضیح اشعار حكیم سبزوارى (ره) در ردّ شبهه آكل و مأكول
إذ صورَةٌ بِصورَةٍ لا تَنْقَلِبْ *** عَلَى الْهَیولَى الانْحِفاظُ مُنسَحِبْ در روز بازپسین همه اجساد و بدنها محشور مىشوند، آكل و مأكول محشور مىشوند بتمامهما و كمالهما. شبهه آكل و مأكول بر اساس اصالت مادّه است؛ مادّه چیزى نیست، امر مبهمى است، اسم ندارد، تحصّل ندارد، موجودیت و شخصیت ندارد؛ بلكه حقائق اشیاء به صورتهاى آنهاست و این صورتها در روى مادّه
