
معاد شناسی ج6
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد ششم از این مجموعه پیرامون «کیفیت حیات در عالم قیامت» و «معنای حقیقی معاد جسمانی» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • زنده شدن در قیامت به واسطۀ اسم «المُحیی» است • ندای حضرت ابراهیم علیهالسلام به مرغان، ندای ملکوتی بود • معجزات انبیاء ناشی از تأثیر نفوس آنهاست به اذن خدا • اذن خداوند در تأثیر نفوس، اذن تکوینی و حقیقی است نه اعتباری • مرگ عبور از این نشئه و موجب تکامل است • اقوال متکلمین دربارۀ اعادۀ موجودات • آراء مختلف در کیفیت معاد جسمانی و روحانی • پاسخ به شبهۀ آکل و مأکول • شخصیت هر انسانی به نفس اوست نه بدن او • دفع شبهات وارده بر معاد جسمانی • نظریۀ بدیعِ مصنف در خصوص معاد جسمانیِ عنصری و ارائۀ برهان بر آن • معنای ازل و ابد • بحثی درباره حشر جمادات، نباتات و حیوانات • کیفیت نامۀ عمل انسان
معاد شناسی ج6
102الآن در برابر من است نمىبینم.
ملخ یا مورچه چون روى ادراكات خودش گفتگو دارد راست میگوید: نمىبیند، چون ادراكش فقط مَدّ بصر اوست، مثلًا به اندازه دیدن یك متر است؛ امّا شما یك چشم مىاندازید علاوه بر ده متر، صد متر و هزار متر طرفین این ریسمان را هم مىبینید؛ تمام این ریسمان كه داراى الوان مختلف است، در آنِ واحد و در لحظه واحد در پیش شماست؛ شما نمىتوانید بگوئید: آن ریسمان سفید گم شد، زرد گم شد، سیاه گم شد؛ همه هست و ادراك شما بر همه سیطره دارد و هیمنه دارد بر تمام اجزاء وجودى این ریسمان.
پشّه کى داند که این باغ از کى است *** کو بهاران زاد و مرگش در دِى است1 میفرماید: این پشّه كه در بهار متولّد میگردد و از تخم بیرون مىآید و در دى ماه مىمیرد، حال كه در این باغ مىپرد، از اصل و اساس این باغ كجا خبر دارد؟ این باغ را كِى ترتیب داده اند؟ و درختها را در صد سال قبل كاشتهاند و قنات را در دویست سال قبل جارى كردهاند؛ و كجا خبر دارد از آینده این باغ كه چند صد سال دیگر و یا هزار سال دیگر عمر میكند؟ پشّه فقط به موازات زندگى خود از باغ خبر دارد.
اشیاء در جهان هستى پیوسته موجود هستند
روى براهین مُتقنه فلسفه هیچ موجودى نیست كه موجود بشود و در عین وجود معدوم گردد؛ وجود و عدم با هم متناقضند؛ موجود
- «مثنوى» مولوى، طبع آقا ميرزا محمود، ج ٢، ص ١٥٥، سطر ٢٥
