معاد شناسی ج5
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌سرّه می‌باشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانی‌های ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطن‌بودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایه‌گذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذی‌قیمت فرامی‌خواند. در جلد پنجم از این مجموعه پیرامون «تتمۀ حقیقت عالم قیامت و وقایع آن» و «حقایق ملکوتی عالم قیامت» سخن به‌میان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • در قیامت، موجودات با ربطِ خود به خدا، ظهور دارند • در قیامت حقیقت توحید، ظهور می‌یابد • اعراض از یاد خدا موجب نابینایی در قیامت است • پنهانی جنبۀ وجه‌الخَلقی و ظهور جنبۀ وجه‌اللهی در قیامت • اگر انسان نفس را معالجه کند وجهۀ الهی موجودات را در دنیا می‌بیند • معاد بازگشت به خدا و شهود وجه‌اللَه است • در قیامت، مؤمنان تحت تجلیات جمالیه و کافران تحت تجلیات جلالیه‌اند • قیامت در عرض عالم نیست بلکه به آن احاطه دارد • برزخ و قیامتِ انسان در خود اوست • در قیامت در عین نور و اشراق، کفار و فجّار محجوبند • نور آخرت را باید از دنیا با خود برد • انکار معاد توسط مادیون مبتنی بر اصول علمیّه نیست • شرحی از داستان اصحاب کهف
معاد شناسی ج5
85را مستقلّا موجودى دیده و در پیشگاه عظمت خدا به عبادت مى‌ایستد، یك خودى در اینجا میكارد. اینها همه‌اش شرك است. نظر استقلالى به موجودات هر چه باشد و هر فعلى باشد بدون استثناء شرك است.
اینها همه وجه خلقى هستند؛ و باید از بین برود و وجه خدا باقى بماند و بس.
ما عِنْدَكُمْ يَنْفَدُ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ باقٍ.1
«آنچه در نزد شماست، دستخوش نیستى و نفاد واقع میشود؛ و آنچه در نزد خداست باقى مى‌ماند.»
اگر انسان در دنیا به نیروى تقوى و توكّل و استقامت در طىّ طریق اخلاص، توانست این نظر استقلالى را از بین ببرد، قیامتش بر پا شده و الّا آن جنبه وجه اللهى طلوع خواهد كرد و مُهر باطله به تمام این عالم میزند و انسان در آن هنگام این عالم را در عین نیستى از خود، هست به خدا مى‌بیند. خورشید و ماه و كواكب از ثوابت و سیارات در عین هستى، نیستند و در عین نیستى، هستند.
مردم غیر موحّد، هستى آنها را نمى‌بینند و نیستى آنها را به صورت هستى مى‌بینند؛ و اهل توحید، نیستى آنها را نمى‌بینند بلكه مجرّد هستى آنها را به حقّ، مینگرند.
هر چه انبیاء و ائمّه فریاد برآرند كه موجودات عالم فانى نیستند، كیست كه قبول كند؟
- صدر آيه ٩٦، از سوره ١٦: النّحل