معاد شناسی ج5
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌سرّه می‌باشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانی‌های ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده می‌شود. محوریت این ابحاث روی «باطن‌بودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایه‌گذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذی‌قیمت فرامی‌خواند. در جلد پنجم از این مجموعه پیرامون «تتمۀ حقیقت عالم قیامت و وقایع آن» و «حقایق ملکوتی عالم قیامت» سخن به‌میان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • در قیامت، موجودات با ربطِ خود به خدا، ظهور دارند • در قیامت حقیقت توحید، ظهور می‌یابد • اعراض از یاد خدا موجب نابینایی در قیامت است • پنهانی جنبۀ وجه‌الخَلقی و ظهور جنبۀ وجه‌اللهی در قیامت • اگر انسان نفس را معالجه کند وجهۀ الهی موجودات را در دنیا می‌بیند • معاد بازگشت به خدا و شهود وجه‌اللَه است • در قیامت، مؤمنان تحت تجلیات جمالیه و کافران تحت تجلیات جلالیه‌اند • قیامت در عرض عالم نیست بلکه به آن احاطه دارد • برزخ و قیامتِ انسان در خود اوست • در قیامت در عین نور و اشراق، کفار و فجّار محجوبند • نور آخرت را باید از دنیا با خود برد • انکار معاد توسط مادیون مبتنی بر اصول علمیّه نیست • شرحی از داستان اصحاب کهف
معاد شناسی ج5
75و مى‌یابد كه: اوست خداوند أحد و یگانه.
و مى‌یابد كه: اوست اوّل و آخر، و ظاهر و باطن، و او به تمام چیزها داناست.
و مى‌یابد كه: قدرت و سلطنت و ملكیت آسمانها و زمین اختصاص به او دارد و بازگشت جمیع امور بسوى خداست.
و مى‌یابد كه: و او با شماست هر جا كه بوده باشید.
و مى‌یابد كه: فقط و فقط خداوند معبود است، و زنده است، و قیوم موجودات است، و فقط او شنوا و داناست، و فقط او شنوا و بیناست.
این عالم طویل و عریض با تمام سلسله علل و معلولات و با تمام شرائط و موانع و مُعِدّات، همه باطل و عاطل است؛ و همه سراب است.
امّا كِى سراب است؟ در آن ظرف، در ظرف آن عالم یعنى در ظرف عالم وجه اللهى.
در این ظرف همه ثابت است و واقعیت و حقیقت دارد. یك مو یا یك پر كاه نمى‌تواند از جاى خود تكان بخورد، بدون روابط موجوده. یك مو و یا یك پر كاه نمى‌تواند بدون سلسله علل، موجود یا معدوم گردد.
به اندازه‌اى روابط این سلسله دقیق و عمیق است كه عقلها را مبهوت و خیره مى‌سازد. سلسله اسباب و مسبّبات تكوینیه و امور تشریعیه از امر و نهى و قانون و هزاران علّت و موجبى كه از دو نقطه