معاد شناسی ج5
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد پنجم از این مجموعه پیرامون «تتمۀ حقیقت عالم قیامت و وقایع آن» و «حقایق ملکوتی عالم قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • در قیامت، موجودات با ربطِ خود به خدا، ظهور دارند • در قیامت حقیقت توحید، ظهور مییابد • اعراض از یاد خدا موجب نابینایی در قیامت است • پنهانی جنبۀ وجهالخَلقی و ظهور جنبۀ وجهاللهی در قیامت • اگر انسان نفس را معالجه کند وجهۀ الهی موجودات را در دنیا میبیند • معاد بازگشت به خدا و شهود وجهاللَه است • در قیامت، مؤمنان تحت تجلیات جمالیه و کافران تحت تجلیات جلالیهاند • قیامت در عرض عالم نیست بلکه به آن احاطه دارد • برزخ و قیامتِ انسان در خود اوست • در قیامت در عین نور و اشراق، کفار و فجّار محجوبند • نور آخرت را باید از دنیا با خود برد • انکار معاد توسط مادیون مبتنی بر اصول علمیّه نیست • شرحی از داستان اصحاب کهف
مرتب سازی:
معاد شناسی ج5
90و اقوام و سائر افرادى كه در دنیا انسان به آنها اعتماد داشت و مالى كه به آن تكیه میزد و بطور كلّى اینها اصول زندگانى انسان در دنیا بودند در آنجا صِفرند.
لَقَدْ تَقَطَّعَ بَيْنَكُمْ وَ ضَلَّ عَنْكُمْ ما كُنْتُمْ تَزْعُمُونَ.1
فرشتگان به انسان میگویند: «بین شما و آنها بریده شد و آنچه مىپنداشتید كه براى شما فائده دارد، از نزد شما گم شد.»
و نتیجه این بحث این شد كه زمین و زمان و موجودات خارجى گناه ندارند. اگر شما از چیزى ناراحت هستید نگوئید لعنت به این روزگار؛ لعنت به این زمان؛ اى خورشید چنان؛ اى زمین چنان؛ اى آسمان چنان!
در روایت وارد است كه رسول اكرم صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمودند:
لَا تَسُبُّوا الدَّهْرَ! فَإنَّ الدَّهْرَ هُوَ اللهُ.2
«دهر و روزگار را سبّ و شتم نكنید! زیرا دهر و روزگار همان خداست.»
روزگار یعنى چه؟ یعنى خورشید و ماه و ستارگان و زمین و غیر ذلك. اینها كه بد نیستند، اینها همه خوبند؛ اصل وجود آنان وجه الله است؛ و آن عنوانِ بد كه شما به آن میدهید عنوان زشتى است كه از نظر دیدگاه شما و بالاخره از نفس شما به آنها داده میشود؛ بنابراین
- ذيل آيه ٩٤، از سوره ٦: الانعام
- «إحيآء العلوم» ج ٤، ص ٣٤٥؛ «بحار» ج ٦٠، ص ٩