معاد شناسی ج4
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌سرّه می‌باشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانی‌های ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطن‌بودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایه‌گذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذی‌قیمت فرامی‌خواند. در جلد چهارم از این مجموعه پیرامون «حقیقت عالم قیامت و وقایع آن» سخن به‌میان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • علائم پیدایش قیامت • بحثی دربارۀ ماهیت ذوالقرنین • بحثی دربارۀ یأجوج و مأجوج • ولایت مطلقۀ امیرالمؤمنین علیه‌السلام برای عامۀ مردم ظهور ندارد • نفخ صور و زنده شدن مردگان • بیان معانی عوالم غیبی از بابِ تشبیه معقول به محسوس است • کیفیت نفخ صور اسرافیل، و مرده و زنده شدن • صیحه برای مردم دنیا، و نفخ صور برای اهل برزخ است • مخلَصین، کسانی‌اند که در اثر نفخ صور نمی‌میرند • بندگان مخلَص خدا، وجه خدا هستند، و حقیقت آنها در ملک و ملکوت سیطره دارد • انبیاء و ائمه متحقّق به اسماء‌اللَه هستند • کیفیت عبور اولیای خدا از مراحل و عقبات پس از مرگ • دوستی‌های غیر‌خدائی در قیامت تبدیل به دشمنی میشود • معنای وجه‌الله و وجه موجودات
معاد شناسی ج4
235بپاى دار. و زكوة را در وقت خود به اهلش برسان. و در كارهاى شبهه ناك توقّف كن و سكوت اختیار كن. و در هر دو حال رضا و غضب به میانه روى و عدل رفتار كن. و با همسایگان مهربان باش. میهمان را محترم و گرامى بدار. و بر كسانى كه دچار رنج و بلا هستند و مشكلاتى بدانها روى آورده ترحّم كن. و صله رحم بجاى آور. بر مسكینان و تهیدستان رحمت‌آور و آنها را دوست بدار و با آنها همنشینى كن.
پیوسته با خلق خدا به تواضع و فروتنى رفتار كن كه آن أفضل عبادات است. آرزوهاى خود را كوتاه كن؛ و مرگ را به یاد داشته باش، و در امور دنیوى بى رغبت باش، زیرا كه تو گروگان مرگى، و در این جهان هدف آماج بلا و گرفتار مصائب، و افكنده رنج و ناملایمات.
ترا وصیت میكنم كه در پنهان و آشكار پیوسته از خداوند قهّار در ترس و خشیت باشى، و از ساحت جلال و عظمتش غافل نشوى. ترا نهى میكنم از آنكه بدون تفكّر و اندیشه سخن گوئى، و در گفتار و كردارت سرعت كنى.
چون كارى از امور آخرت پیش آید بلادرنگ بجاى بیاور؛ و چون كارى از امور دنیا پیش آید در آن تأمّل و درنگ كن تا اینكه صلاح آن بر تو آشكار شود.
از رفتن به جاهائى كه محلّ تهمت است بپرهیز، و از مجلسى كه گمان بد به افراد آن برده میشود دورى كن! زیرا كه همنشین بد براى رفیقش ضرر دارد، و اخلاق او را تغییر میدهد.