معاد شناسی ج3
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد سوم از این مجموعه پیرامون «ارتباط عالم ماده با عوالم ملکوتی، خصوصاً عالم برزخ» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • بقای استکبار مانع از وصول به حقائق • روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است • گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست • علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا • امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند • وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر • عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد • کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر • سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده • تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی • علل فشار قبر • نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است • گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ • تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر • تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر • ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است
مرتب سازی:
معاد شناسی ج3
255گردد؛ یعنى محاسنش از خون سرش.1
ابن سعد در «طبقات» از أبو الطُّفَیل آورده است كه: علىّ علیه السّلام مردم را براى بیعت فرا خواند، از جمله استقبال كنندگان ابن ملجم مرادى عبد الرّحمن بود.
أمیر المؤمنین دو بار او را ردّ نمود و سپس آمد.
حضرت فرمود:
مَا یحْبِسُ أَشْقَاهَا! لَتُخْضَبَنَّ أَوْ لَتُصْبَغَنَّ هَذِهِ مِنْ هَذَا، یعْنِى لِحْیتَهُ مِنْ رَأْسِهِ، ثُمَّ تَمَثَّلَ بِهَذَینِ الْبَیتَینِ:
اشْدُدْ حَیازِیمَک لِلْمَوْتِ *** فَإنَّ الْمَوْتَ ءَاتِیکا وَ لَا تَجْزَعْ مِنَ الْقَتْلِ *** إذَا حَلَّ بِوَادِیکا2 «چه چیز مانع شقىترین امّت شده است! قسم بخداوند كه این از این خضاب خواهد شد یا رنگ خواهد شد؛ یعنى محاسنش از سرش، و سپس بدین دو بیت تمثّل نمود.
كمربندهاى خود را براى مرگ محكم كن، در آن وقتى كه مرگ در آستانه خانه تو فرود آید.
و از كشته شدن مَهراس و جزع منما، در آن زمانى كه در وادى تو حلول كند و وارد شود».
- «تذکرة الخواصّ» ص ١٠٠؛ و «بحار الانوار» ج ٤٢، ص ١٩٥ و ١٩٦
- «طبقات» ابن سعد، طبع بيروت- دار صادر، ج ٣، ص ٣٣ و مؤلّف گويد: اصل اين اشعار از احَيْحَة بن جُلاح است که پسر خود را تحريض ميکرده است و أمير المؤمنين عليه السّلام بدان تمثّل جستهاند. («مجمع الأمثال» ميدانى، ج ١، ص ٣٦٦ و ٣٦٧)