معاد شناسی ج3
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد سوم از این مجموعه پیرامون «ارتباط عالم ماده با عوالم ملکوتی، خصوصاً عالم برزخ» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • بقای استکبار مانع از وصول به حقائق • روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است • گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست • علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا • امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند • وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر • عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد • کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر • سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده • تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی • علل فشار قبر • نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است • گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ • تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر • تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر • ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است
مرتب سازی:
معاد شناسی ج3
221حسب مقدار عمل خود میتوانند آنان را ملاقات و زیارت كنند.»
و در «كافى» با سند خود از أبو بصیر روایت كرده كه حضرت امام جعفر صادق علیه السّلام فرمودند:
مَا مِنْ مُؤْمِنٍ وَ لَا كَافِرٍ إلَّا وَ هُوَ یأْتِى أَهْلَهُ عِنْدَ زَوَالِ الشَّمْسِ، فَإذَا رَأَى أَهْلَهُ یعْمَلُونَ بِالصَّالِحَاتِ، حَمِدَ اللهَ عَلَى ذَلِكَ؛ وَ إذَا رَأَى الْكَافِرُ أَهْلَهُ یعْمَلُونَ بِالصَّالِحَاتِ، كَانَتْ عَلَیهِ حَسْرَةً.1
«هیچ روح مؤمن و كافرى نیست مگر آنكه در حین زوال شمس به دیدار اهل خود میرود، و اگر دید كه اهلش به اعمال نیكو اشتغال دارند، سپاس و حمد خداى را بر این نعمت بجاى مىآورد.
و چون كافر ببیند كه اهل او بر اعمال نیك مشغولند، براى او موجب حسرت و ندامت خواهد شد.»
و در «كافى» با سند خود از إسحق بن عمّار از حضرت أبا الحسن موسى بن جعفر علیهما السّلام روایت مىكند كه:
سَأَلْتُهُ عَنِ الْمَیتِ یزُورُ أَهْلَهُ؟ قَالَ: نَعَمْ. فَقُلْتُ: فِى كَمْ یزُورُ؟
قَالَ: فِى الْجُمُعَةِ وَ فِى الشَّهْرِ وَ فِى السَّنَةِ؛ عَلَى قَدْرِ مَنْزِلَتِهِ.
فَقُلْتُ: فِى أَىِّ صُورَةٍ یأْتِیهِمْ؟ قَالَ: فِى صُورَةِ طَآئِرٍ لَطِیفٍ یسْقُطُ عَلَى جُدُرِهِمْ وَ یشْرِفُ عَلَیهِمْ؛ فَإنْ رَآهُمْ بِخَیرٍ فَرِحَ، وَ إنْ رَآهُمْ بِشَرٍّ وَ حَاجَةٍ حَزِنَ وَ اغْتَمَ.2
«إسحق بن عمّار میگوید: از حضرت أبى الحسنِ الاوّل راجع به
- همان مصدر
- «فروع کافى» طبع سنگى، ج ١، ص ٦٢