
معاد شناسی ج3
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد سوم از این مجموعه پیرامون «ارتباط عالم ماده با عوالم ملکوتی، خصوصاً عالم برزخ» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • بقای استکبار مانع از وصول به حقائق • روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است • گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست • علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا • امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند • وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر • عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد • کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر • سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده • تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی • علل فشار قبر • نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است • گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ • تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر • تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر • ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است
معاد شناسی ج3
20متّكى بر اصل و پایه راستینى نخواهد بود، لذا بر اساس عالم كثرت و اعتبار واهى، متفرّق گشته و ابداً دستى از صاحبان خود نخواهند گرفت.
أَصْحابُ الْجَنَّةِ يَوْمَئِذٍ خَيْرٌ مُسْتَقَرًّا وَ أَحْسَنُ مَقِيلًا.
«افراد بهشتى كه امید لقاء ما را داشتهاند و بر آن اصل اصیل زندگى دنیوى خود را بنا نهاده و برنامه اجتماع و خلوت و جلوت و سائر رشتههاى امور خود را بنیاد گذارى نمودهاند، در آن هنگام (هنگام نزول فرشتگان مرگ) در بهترین مقرّ و مأوائى مطمئنّ و آرام بدون دغدغه و وسواس و خواطر شیطانیه آرام و مستقرّ خواهند بود و به بهترین وجهى در استراحتگاه وصول به مقصد أقصى و منزل أسنى در استراحت خواب دلنشین و دلپسند كه خواب قیلوله است مستقرّ و مطمئنّ خواهند بود.»
این آیه راجع به برزخ است چون مَقیل یا به معناى قَیلولَة است یعنى خوابیدن قبل از ظهر، و یا به معناى اسم مكان است مثل مَبیت یعنى محلّ خواب قیلوله و محلّ بیتوته.
و همان طور كه سابقاً ذكر شد آیاتى كه در آن، زمان، مانند صبح و عصر و ظهر و غیرها آمده باشد، اختصاص به برزخ دارد.
تلازم بین موت دنیوى و حیات برزخى و بین موت برزخى و حیات قیامتى
گرچه در عالم برزخ خواب نیست، امّا خواب نیست نسبت به دنیا نه بطور مطلق.
مردمى كه در این دنیا زندگى مىكنند همه خوابند وقتى بمیرند تازه بیدار میشوند؛ رسول الله صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمودند:
