
معاد شناسی ج3
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد سوم از این مجموعه پیرامون «ارتباط عالم ماده با عوالم ملکوتی، خصوصاً عالم برزخ» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • بقای استکبار مانع از وصول به حقائق • روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است • گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست • علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا • امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند • وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر • عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد • کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر • سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده • تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی • علل فشار قبر • نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است • گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ • تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر • تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر • ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است
معاد شناسی ج3
155مریم و محمّد بن عبد الله عَلَیهم و عَلیه الصّلوة و السَّلام تجلّى نموده و نیز به اسمائى كه بر سائر پیغمبران ظهور كرده و معجزات و خارق عاداتى صورت گرفته است میخواند.
معلوم است كه مراد از این اسماء همان حقائق مجرّده تكوینیه هستند نه اسماء لفظیه.
چون اسم، چیزى است كه دلالت بر مسمّى كند، و اسماء حسناى الهیه حقائقى هستند كه دلالت بر ذات مقدّس او مىنمایند و به اندازه وسعت عنوان خود، از او حكایت میكنند؛ پس لفظ الله یا رحمن یا رحیم كه دلالت بر آن حقائق مجرّده الهیه دارند در حقیقت اسم الاسم هستند.
و در ذیل این دعاى سمات، علّامه مجلسى از «مصباح» سید ابن باقى نقل كرده است كه این تتمّه را بخوانند:
اللَهُمَّ بِحَقِّ هَذَا الدُّعَاءِ وَ بِحَقِّ هَذِهِ الاسْمَاءِ الَّتِى لَا یعْلَمُ تَفْسِیرَهَا وَ لَا تَأْوِیلَهَا وَ لَا بَاطِنَهَا وَ لَا ظَاهِرَهَا غَیرُكَ ...1
كدام اسمى است كه غیر از ذات مقدّس حضرت احدیت عزّ و جلّ، ظاهر و باطنش را و تفسیر و تأویلش را كسى
نداند؟
تأثیر أسماء الهیه در امور تكوینیه
٥ ـ دعائى است كه در شبهاى عرفه و شبهاى جمعه خوانده مىشود و ابتداى دعا این است:
اللهُمَّ یا شَاهِدَ كُلِّ نَجْوَى وَ مَوْضِعَ كُلِّ شَكْوَى؛
در ضمن این دعا وارد است:
- «بحار الانوار» ج ٩٠، ص ١٠٠
