
معاد شناسی ج3
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد سوم از این مجموعه پیرامون «ارتباط عالم ماده با عوالم ملکوتی، خصوصاً عالم برزخ» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • بقای استکبار مانع از وصول به حقائق • روحیۀ مقدّسمآبی ناشی از استکبار و خودپسندی است • گشایش قبر مؤمن، تابع نورِ چشم معنوی اوست • علت عدم رجوع اهل برزخ به دنیا • امید عفو برای مستضعفینی که راه وصول به حقائق را ندارند • وجوب هجرت به دارالإسلام و حرمت سکونت در بلاد کفر • عقاب دائمی، اختصاص به مکذّبین دارد • کیفیت ارتباطِ عالم برزخ با عالمِ طبع و قبر • سیر تکاملی موجودات مادّیّه به موجودات مجرّده • تأثیر اسماء الهیه در امور تکوینی • علل فشار قبر • نزول ارواح به دنیا به صورت پرنده، از باب تمثیل است • گوشمالیِ مؤمنینِ گناهکار در برزخ • تجسّم مَلَکاتِ انسان در قبر • تجسّم ولایت به نیکوترین صورت در عالم قبر • ملکوت برزخی انسان، در برزخ با او قرین است
معاد شناسی ج3
116إنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَیهِ وَ ءَالِهِ [وَ سَلَّمَ] قَالَ: یا عَلِىُّ! إنَّ لَكَ كَنْزاً فِى الْجَنَّةِ، وَ أَنْتَ ذُو قَرْنَیهَا، وَ لَا تُتْبِعِ النَّظْرَةَ بِالنَّظْرَةِ فِى الصَّلاةِ؛ فَإنَّ لَكَ الاولَى وَ لَیسَتْ لَكَ الآخِرَةُ.1
«حضرت رسول الله صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمودند: اى علىّ! براى تو گنجى است در بهشت، و تو ذو القرنین بهشت هستى، و در حال نماز نظرت اگر به جائى افتاد آن نظر را دنبال مكن؛ چون نظر اوّل بخشوده شده است ولى حقّ نظر دیگر را ندارى»!
مراد از قول رسول خدا كه فرمود: اى علىّ براى تو گنجى است در بهشت
صدوق رحمةُ الله عَلیه در تفسیر و بیان این حدیث فرموده است:
مراد از قول رسول خدا كه فرموده است براى تو گنجى است در بهشت، كلیدهاى نعمتهاى بهشت است؛ چون در متعارف سخن مردم گنج عبارت است از اندوختهاى از طلا و نقره، و مردم گنج را گرد مىآورند از ترس فقر؛ و طلا و نقره خاصیتش مصرف نمودن در حال نیاز است و در بهشت نیازى نیست، فقر و فاقهاى نیست؛ چون بهشت از جمیع این معانى در سلامت است و از تمام آفات مصون است؛ وَ فِیها ما تَشْتَهِى الْأَنْفُسُ وَ تَلَذُّ الْأَعْینُ. (در آیه ٧١، از سوره زخرف ﴿ما تَشْتَهِيهِ﴾ آمده است.)
«و در آنجا از هر چه نفوس اشتها كنند و چشمان لذّت برند موجود است.»
بنابراین، مراد از گنج بهشت همان كلید است و دلیل این مطلب
- «معانى الاخبار» ص ٢٠٥
