معاد شناسی ج2
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد دوم از این مجموعه پیرامون «تمایزات عالم طبع، برزخ و قیامت» و «حضور ملکوتی اشیاء در عوالم بالا» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • اساس دستورات دین بر تعبد است • بیفائده بودن توبه در حال نزول عذاب • بر مستضعفین عذاب نیست • کیفیت تجلی صفات خدا در اولیایخدا • لازمۀ پیروی از اولیایخدا لحوق به آنهاست • اولیاء خدا ترس و اندوه و سکرات مرگ ندارند • کیفیت تجلّیِ صفات خدا در اولیاء خدا • الحاق مؤمنان به اولیای خدا، و منکران به اولیای شیطان • در حال تجرّد و مرگ، هر کدام از زشتیها و خوبیها به اصل خود میروند • ابتلائات دنیوی کفارۀ گناه مؤمن • تمایزات عالم طبع و برزخ و قیامت • تجرّد عالم خیال • کردار انسان در دنیا، به واسطۀ اتّحادِ بدن با صورت مثالی است • در برزخ، سؤال با باطن است و امکان دروغ نیست • در برزخ، انسان و اعمال او با صورت ملکوتی جلوه دارند
مرتب سازی:
معاد شناسی ج2
208نگردیدهاند كه چگونه تمام اقسام اندوه و ترس از آنها برداشته شده و به اطمینان رسیدهاند.»
چون بواسطه رسیدن به مقام ولایت كه همان عبودیت مطلقه است، هر گونه وحشت و غصّه كه از لوازم كثرت است و از آثار تفرقه و دوئیت است، از آنها برداشته شده است؛ در آن عالم كه میروند ـ به علّت این گونه سعه و تجرّدى كه دارند ـ از روح مؤمنینى كه هنوز نمردهاند، اطّلاع حاصل مىكنند و آنان را بدین مقامى كه خدایشان بدانها عنایت فرموده بشارت میدهند.
يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَ فَضْلٍ. «خوشحالند به نعمتى كه خدا بدانها عنایت فرموده است. (سابقاً ذكر شد كه مراد از این نعمت، همان مرتبه ولایت است كه فناى در راه خداست.) و علاوه پروردگار از فضل خود آنان را كامیاب میكند.» وَ أَنَّ اللَّهَ لا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِينَ. و حقیقت این معنى را خوب ادراك مىكنند.
در این آیه میفرماید: گمان مكن كشتهشدگان در راه خدا مردهاند بلكه زندهاند. نمىفرماید: در روز قیامت خداوند آنها را زنده میكند، بلكه همین كه مردهاند زنده هستند؛ و این دلیل بر حیات و زندگى برزخى است.
و البتّه همه زندهاند، هر كس مىمیرد زنده است، ولى خصوصیتى كه در آنها هست و قرآن كریم بدان جهت آنها را مزیت میدهد، براى ذیل آن است كه میفرماید: عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ. «روزى مىخورند از جانب خدا و دائماً این روزى به آنها میرسد.» فَرِحِينَ