
معاد شناسی ج1
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد اول از این مجموعه پیرامون «رابطه باطنی دنیا و آخرت» و «حرکت انسان به سوی باطن دنیا» سخن بهمیان آمده است. مهمترین مباحث این مجلّد: • فرق مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ • معنای زینت و غرور بودن دنیا • دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است • علت ترس از مرگ • اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن • معنای دنیای مذموم • راه بهشت، صبر در ناملایمات است • مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف • در حال خواب با بدن مثالی هستیم • عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست • کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر • قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است • مرگ، تطهیر و تزکیه است • در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد
معاد شناسی ج1
131سپس فرمودند: كدامیك از این دو خصلت در نزد شما محبوبتر است: مردن با محبّت ما یا زندگى با عداوت ما؟
فضیل مىگوید: عرض كردم: سوگند به خدا كه مردن با محبّت شما محبوبتر است براى ما.
حضرت فرمودند: آیا فقر و غنَى، و مرض و صحّت هم
فضیل مىگوید: عرض كردم: آرى سوگند به پروردگار!1
آرى، منظور أبو ذر كه مىگوید مرگ براى من بهتر است از حیات نیز نظیر این معناى صحیح بوده است؛ نه اینكه میخواهد بگوید من أصلًا روى زمین نمىخواهم باشم.
بدن، آلت ترقّى و تكامل نفس است
خداوند به ما عقل داده، علم داده، قدرت داده، اعضاء و جوارح از چشم و گوش و دست و پا داده؛ تا بدینوسیله در هر لحظهاى بتوانیم كارى انجام دهیم، و درجهاى به سوى كمال طىّ كنیم و در نتیجه مرتبهاى را نیز در قیامت حائز گردیم.
اگر انسان بمیرد، و قواى او از دست برود، دیگر نفس او هیچ ترقّى و تعالى نخواهد داشت.
اشتیاق مؤمن به لقاء خداى تعالَى
و حضرت أمیر المؤمنین علیه السّلام در «نهج البلاغه» میفرماید: وَ لَوْ لَا الاجَلُ الَّذِى كَتَبَ اللهُ عَلَیهِمْ، لَمْ تَسْتَقِرَّ أَرْوَاحُهُمْ فِى أَجْسَادِهِمْ طَرْفَةَ عَینٍ؛ شَوْقًا إلَى الثَّوَابِ وَ خَوْفاً مِنَ الْعِقَابِ.2
- «معانى الاخبار» ص ١٨٩
- از جمله فقرات خطبه ١٩١ «نهج البلاغه» که به خطبه همّام
