امام شناسی ج18
جلد هجدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «علوم لدنّی امام صادق علیهالسلام»، «جنایات و تحریفات معاویه و اتباع او» و « بحثی پیرامون جعل حدیث توسط بنیامیه» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • علوم لَدنّی و متنوّعِ حضرت امام صادق علیهالسلام • افتخار ابوحنیفه به شاگردی امام صادق علیهالسلام • مباحثات توحیدیِ امام صادق علیهالسلام با مُلحدین • در عُرف شیعه به غیر معصوم «امام» نمیگویند • لقب «امام» و «اولواالامر» مختص به معصوم است • لزوم حفظ آثار اسلامی مانند منبر و غیره • معاویه سیر نبوّت عادله را به طاغوتیّت جبّاره برگردانید • بحثی مشروح از جنایات و نفاقِ بنیامیّه خصوصاً معاویه • شرحی مفصّل از بازارِ جعل حدیث در میان بنیامیه • بحثی دربارۀ روایات مجعولۀ اسرائیلیات و کیفیت ورودش به دنیای اسلام • ابحاثی مفصّل دربارۀ مطاعنِ کعبالأحبار و ابوهریره و جعلیات آنها • تولّی و تبرّی، از اصول مسلّمۀ شیعه
مرتب سازی:
امام شناسی ج18
117فارسى زبانان با لسان آنها، و با اهل سایر لغات با لغات آنها گفتگو داشته، و با هر صاحب فنّ و علمى مناظره داشته، و بر آنان غالب مىگردیده است مانند علماء علم نجوم و فلك و طبّ و طبیعیات و غیر ذلك، نباید به دیده إعجاب بنگریم. زیرا اخبار و تواریخ و آثار تماماً بر این مرام دلالت دارند و بدین مهم گویا هستند.1
مستشار عبد الحلیم جُندى آورده است كه: «جابر بن حیان» اوّلین كسى است كه در طول تاریخ مستحقّ لقب «شیمیست» (كیمیائى) بوده است، همچنان كه دنیاى اروپاى امروزه وى را به همین نام مىخواند.2
وى همان كس است كه أبو زکریاى رازى (متولّد سنه ٢٤٠ و متوفّى سنه ٣٢٠) كه ملقّب به جالینوس العرب مىباشد به او اشاره كرده و گفته است: «استاد ما:
- «الامام الصّادق» طبع مؤسّسه نشر اسلامى ج ١ ص ١٧٨ تا ص ١٨٣.
- آية الله حاج ميرزا ابو الحسن شعرانى؛ در کتاب خود: «فلسفة اولى يا ما بعد الطبيعة» که در ضمن مجلّه نور علم شماره ٥٠ و ٥١ که يادنامه بيستمين سال رحلت او بوده است به مناسبت، طبع گرديده است در ص ٣٩ مىگويد: در زمان منصور دوانيقى و ابتداى دولت عبّاسيّه که هرج و مرجها برطرف شد، حرکت و نشاطى در مسلمين براى همه علوم پديد آمد. اول کسى که کتابى در منطق ترجمه کرد عبد الله بن مقَفَّع بود. به گفته «اخبار الحکماء» قسمتى از منطق ارسطو را تعريب نمود.
و ديگر محمّد بن ابراهيم فزارى بود که اوّل کتاب در فلکيّات را تأليف و ترجمه نمود، و ديگر نوبخت معروف که بسيار علم نجوم را ترويج کرد. و در اين وقت مرد عجيبى نيز نبوغ کرد و او ابو موسى جابر بن حيّان صوفى است و اين مرد مؤسّس علم شيمى است در اسلام و در بين اروپائيان به نامGebere معروف است. ابن خلّکان وى را در ضمن نام حضرت امام جعفر صادق عليه السلام ذکر کرده است و گويد: «و شاگرد او ابو موسى جابر بن حيّان صوفى طرسوسى کتابى را تأليف نموده است که مشتمل بر هزار ورقه مىباشد و آن متضمّن رسائل جعفر الصّادق است و آن عبارت است از پانصد رساله». و در کتاب تاريخ «دزبرى» به فرانسه او را نام برده بعد از اينکه مىگويد: کتاب او قديمىترين کتاب شيمى است که در تاريخ بشر به دست ما رسيده، و تفاصيل ديگرى مىنويسد. کتاب جابر هنوز مقام مهمّى را در طريقه جديد حائز است و در سنه ١٦٨٢ در شهر دانتزيک ترجمه لاتينى آن را که از روى نسخه واتيکان برداشته شده، طبع کردهاند.