اللَه شناسی ج2
جلد دوم از مجموعۀ «اللهشناسی» تألیف ارزشمند علامه آیتالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی ـ قدّسسرّه ـ بوده که پیرامونِ «تفسیر معنای لقاء خدا و نقد منکرین آن» و «معنای حقیقی وحدت شخصیه وجود» با قلمی روان و شواهدی متقن به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. اهم مباحث این مجلّد: • منکرین لقاء خدا زیانبارترینِ مردماند • تنزیه صرف خداوند، موجب تعطیل اوست • غیر از طریق «لقاء الله» همۀ راههای شناخت خداوند، کج و معوج و تاریک است • با انکار لقاء خداوند، اساس دین و شریعت فرو میریزد • عظمت مقام توحیدی امیرالمؤمنین علیهالسلام • لقاء خداوند به چشم دل است نه چشم سر • ادراک توحید حقیقی جز به کشف و شهود میسّر نیست • در منطق قرآن هر گونه وجود و آثار وجود، در خدا منحصر است • وجود حقتعالی جمیعِ موجودات را در خود فانی میکند • قرآن صریحاً وحدت حقتعالی را بالصّرافه میداند • معنای تشخّص وجود: لا هُوَ الا هُو • ردّ کتاب «الأخبار الدخیلة» که توقیعِ وارد در ماه رجب را رد کرده است
مرتب سازی:
اللَه شناسی ج2
273که گر از سرّ وحدت آگاهى *** تهمت کافرى به ما مپسند در سه آئینه شاهد ازلى *** پرتو از روى تابناک افکند سه نگردد بریشم ار او را *** پرنیان خوانى و حریر و پرند ما در این گفتگو که از یکسو *** شد ز ناقوس این ترانه بلند که یکى هست و هیچ نیست جز او *** وَحْدَهُ لا إلَهَ إلّا هُو یعنى علّت کفر و شرک نصارى آنست که: با دیده احول به حضرت ربّ الارباب مىنگرند؛ لهذا سه عدد مشاهده مىنمایند. اگر با دیده درست بنگرند، یکى بیش نمىباشد.
ابیات شیواى حلاج در حقیقت توحید
چقدر عالى و واضح و مستدلّ و رسا حسین بن مَنصور حلّاج این حقیقت را بیان نموده است:
أنَا أنَا أنْتَ أمْ هَذا إلَهَینِ؟! *** حاشاىَ حاشاىَ مِنْ إثْباتِ اثْنَینِ (١) هُویتى لَک فى لائیتى أبَداً *** کلٌّ عَلَى الْکلِّ تَلْبیسٌ بِوَجْهَینِ (٢) فَأینَ ذاتُک عَنّى حَیثُ کنْتُ أرَى *** فَقَدْ تَبَینَ ذاتى حَیثُ لا أینى (٣) وَ نورُ وَجْهِک مَعْقودٌ بِناصیتى *** فى ناظِرِ الْقَلْبِ أوْ فى ناظِرِ الْعَینِ (٤) بَینى وَ بَینَک إنّیى ینازِعُنى *** فَارْفَعْ بِلُطْفِک إنّیى مِنَ الْبَینِ (٥)1 - به نقل آقاى كيوان سميعى در تعليقه مقدّمه بر «شرح گلشن راز» ص شصت و پنج