اللَه شناسی ج2

 و این طائفه خلق را آیینه حقّ بینند، یا حقّ را آیینه خلق. و بالاتر از این استهلاک است در عین احدیت ذات. و محجوبان مطلق را فرمود:

 ﴿أَلا إِنَّهُمْ فِي مِرْيَةٍ مِنْ لِقاءِ رَبِّهِمْ﴾‌.

 و ماندگان در مقام تجلّیات اسماء و صفات هر چند به سبب یقین از شک خلاص یافته‌اند، امّا از بقاء على الدّوام معنى: ﴿كُلُّ مَنْ عَلَيْها فانٍ* وَ يَبْقى‌ وَجْهُ رَبِّكَ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِكْرامِ‌﴾،¹ قاصراند، و محتاج به تنبیه: ﴿أَلا إِنَّهُ بِكُلِّ شَيْ‌ءٍ مُحِيطٌ﴾. و به شهود این حقیقت و به معنى: ﴿كُلُّ شَيْ‌ءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ﴾،² جز طائفه اخیر ظفر نیافته‌اند. و در این حضرت، ﴿هُوَ الْأَوَّلُ وَ الْآخِرُ وَ الظَّاهِرُ وَ الْباطِنُ‌﴾³ عیان است. و در کلّ متعینات وجه حقّ مشهود، و در وجوه اسماء و تعینات آن تنزّه، ﴿فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَهِ﴾‌⁴ محقَّقشان شده.

 اکنون از این احاطه معلوم گردد که: حقّ تعالى از جمیع تعینات منزّه است، و تعین او به عین ذات خویش، و احدیت او نه احدیت عددى، تا او را ثانى باشد.

 چنانکه سنائى رحمه اللَه تعالى گفته است.