اللَه شناسی ج2

دشمن اصابت مى‌کند، و هَلُمَّ جرّاً.

 امّا همین نور مختصر که اصلًا آن را به حساب نمى‌آورد، ببینید چقدر براى وى فائده دارد! تا برسد به نورهاى شدیدتر و قوى‌تر، تا برسد به نورهاى اخلاقى و صفاتى، تا برسد به نورهاى عقلانى و ذاتى، که هر یک را انسان در رتبه خود اگر فاقد گردد کور است. چشم دارد ولى کور است؛ به علّت آنکه چشم با نور حسّ مى‌بیند، اندیشه و فکر با نور معنوى، عقل و شهود با نور عقلانى و شهودى.

 شخص منکر خدا و لقاء خدا که دست به اعمالى بر خلاف سُنن اوّلیه و اصول فطریه مى‌زند، آدم کورى است که در میان چندین ظلمت سر فروبرده است؛ و در میان لجّه‌هاى عمیق و گردابهاى وحشت‌انگیز هوا و هوس و تبعیت از شیطان و نفس امّاره چنان در تاریکى‌هاى عجیب بسر مى‌برد که ابداً روزنه روشنائى در او تحقّق پیدا نمى‌کند.

کفّار در سه ظلمت فرورفته‌اند: ظلمت خیال و وهم، ظلمت عقل، ظلمت ذات‌

 قرآن کریم مى‌فرماید: این‌گونه کفّار، گوئى در میان سه طبقه از ظلمت فرورفته‌اند: اوّل، ظلمتى مثلًا به مثابه شب. دوّم، بر این ظلمت افزوده شود ظلمت موجى که یکى پس از دیگرى در اعماق دریائى سهمگین و وحشت‌خیز بر سر او ریخته شود. سوّم، بر این ظلمت همچنین اضافه شود ظلمت ابرهاى تاریک که برآمده و سطح آسمان را پوشانیده است. این ظلمتهاى متراکم بقدرى است که فرضاً آن مرد کافر اگر اراده کند نزدیکترین چیزها به او که دست او مى‌باشد، از لباس و یا آستین برون آورد و ببیند، نخواهد دید. اینان، نه نور شرعى آنان را رهبرى مى‌کند، نه نور عقلى و نه نور شهودى. و در اعماق چند طبقه از تاریکى خیال و وهم، و تاریکى نور عقل، و تاریکى نور ذات بسر مى‌برند.

 نعوذُ باللَه که: ﴿وَ مَنْ لَمْ يَجْعَلِ اللَهُ لَهُ نُوراً فَما لَهُ مِنْ نُورٍ﴾.