
اللَه شناسی ج2
جلد دوم از مجموعۀ «اللهشناسی» تألیف ارزشمند علامه آیتالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی ـ قدّسسرّه ـ بوده که پیرامونِ «تفسیر معنای لقاء خدا و نقد منکرین آن» و «معنای حقیقی وحدت شخصیه وجود» با قلمی روان و شواهدی متقن به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. اهم مباحث این مجلّد: • منکرین لقاء خدا زیانبارترینِ مردماند • تنزیه صرف خداوند، موجب تعطیل اوست • غیر از طریق «لقاء الله» همۀ راههای شناخت خداوند، کج و معوج و تاریک است • با انکار لقاء خداوند، اساس دین و شریعت فرو میریزد • عظمت مقام توحیدی امیرالمؤمنین علیهالسلام • لقاء خداوند به چشم دل است نه چشم سر • ادراک توحید حقیقی جز به کشف و شهود میسّر نیست • در منطق قرآن هر گونه وجود و آثار وجود، در خدا منحصر است • وجود حقتعالی جمیعِ موجودات را در خود فانی میکند • قرآن صریحاً وحدت حقتعالی را بالصّرافه میداند • معنای تشخّص وجود: لا هُوَ الا هُو • ردّ کتاب «الأخبار الدخیلة» که توقیعِ وارد در ماه رجب را رد کرده است
اللَه شناسی ج2
118تیره، لُباب ارباب ألباب در ادراک نعت او متحیر، خاطر اصحاب علوم در حواشى عزّ او متلاشى، خداوندان بصر و بصیرت و ذکا و فطنت و خاطر خطّار و حکمت در قطرهاى از بحار عظمت او غریق، اسرار أبرار از آتش انس به جلال او حریق، دست به دلهاى سوخته زده، گوئى مشعله دارند عاشقان همه در دست، زبانهاى اهل فصاحت از شرم مدح جلال و وصف جمال او کلیل، در هر گوشهاى هزار هزار طریح و جریح و شهید و قتیل.»1
فقره اوّل از این حدیث مبارک دلالت دارد بر آنکه تا شائبه انانیت در بشر باقى مىباشد، احاطه به جمیع صفات حضرت احدیت، و بر ذات اقدس وى
- «رَوحُ الارواح فى شرح أسماءِ الملِكِ الفتّاح» با تصحيح و توضيح نجيب مايل هروى، ص ٤٧
و معلّق آن در فهرست احاديث قدسى و نبوى در ص ٦٩٢ و ٦٩٣ پس از آنكه شش مورد از نقل اين حديث را در اين كتاب ذكر كرده است گفته است: «حديث نبوى است و بسيار مشهور. در «المُوَطّأ» ١/ ٢١٤ چنين روايت شده است: اللَهُمَّ إنّى أعوذُ بِرِضاكَ مِنْ سَخَطِكَ، وَ أعوذُ بِمُعافاتِكَ مِنْ عُقوبَتِكَ، وَ أعوذُ بِكَ مِنْكَ؛ لا احْصِى ثَناءً عَلَيْكَ ... ـ إلخ.
ابن ماجه سلسله روات اين حديث را به علىّ عليه السّلام مىرساند. ر. ك: «سنن» ابن ماجه، ١/ ٣٧٣ و ٢/ ١٢٦٢؛ «الجامع الصّغير» ١/ ٢٢٩؛ «كشف المحجوب» هُجْويرى، ٣٥٥؛ «عَبهر العاشقين» ١٠٤؛ «كاشف الاسرار» اسفراينى، ٥٠؛ «نقد النّصوص» ٢٦؛ «تمهيدات» عين القضاة همدانى، ١٢٤ و ٢٠٠؛ «مجمع البحرين» ابَرقوهى، ٤٤٣ كه به صورت لا أُثنى ثَناءً عَلَيْكَ ... آورده است.»
و نيز معلّق تحت عنوان: أنْتَ كَما أثْنَيْتَ عَلَى نَفْسِكَ، در ص ٦٧٩ از فهرست پس از آنكه دو مورد از نقل آن را در اين كتاب ذكر نموده است گفته است: «حديث نبوى و بسيار مشهور است. در «الجامع الصّغير» ١/ ٥٩، بصورت: اللَهُمَّ إنّى أعوذُ بِرِضاكَ مِنْ سَخَطِكَ، وَ أعوذُ بِمُعافاتِكَ مِنْ عُقوبَتِكَ، وَ أعوذُ بِكَ مِنْكَ؛ لا احْصى ثَناءً عَلَيْكَ أنْتَ كَما أثْنَيْتَ عَلَى نَفْسِكَ. [ذكر كرده است.] نيز ر. ك: «المصباح» حموية، ٧٩، ترجمه «رساله قشيريّه ٤٤٥.»
- «رَوحُ الارواح فى شرح أسماءِ الملِكِ الفتّاح» با تصحيح و توضيح نجيب مايل هروى، ص ٤٧
