
امام شناسی ج16 و 17
جلد شانزدهوهفده از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیس علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «تقدّم شیعه در جمیع علوم»، «پایگاه علمی امام صادق علیهالسلام» و «شرح حال ائمۀ چهارگانۀ اهلسنت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تقدم شیعه در جمیع علوم، و تأسیس و تدوین آن • شيعه به پيروى از ائمّۀ خود حديث را مینوشتند • شرح حال معروف کرخی و توثیق وی • سیر علوم و تاریخ شیعه در عصر جمیع اهلبیت علیهمالسلام • بلندپایگیِ پایگاه علمی امام صادق علیهالسلام • علل نامیده شدن تشیّع به مذهب جعفری • کار امام صادق علیهالسلام آفتابی نمودن اسلام حقیقی بود • آزار و اذیتهای منصور دوانیقی نسبت به امام صادق علیهالسلام • بحثی مشروح از آراء و انظار ائمۀ اربعۀ اهل سنت: مالک بن انس، ابوحنیفه، ابنادریس شافعی، احمدبنحنبل • مناقب ساختگی برای ابوحنیفه • مخالفتهای ابوحنیفه با رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلّم
امام شناسی ج16 و 17
94حرف الیاء (ى)
٩٧ ـ یحْیى بن جَزَّار عَرَنى کوفى. از اصحاب أمیر المؤمنین علیه السّلام است. به او مسلم و ارباب سنن احتجاج نمودهاند.
٩٨ ـ یحیى بن سعید قَطَّان أبوسعید مولى بنى تمیم بصرى. به وى اصحاب صحاح ستّه و غیرهم احتجاج نمودهاند. وى در سنه ١٩٨ در ٧٨ سالگى وفات یافت.
٩٩ ـ یزید بن أبى زیاد کوفى أبوعبدالله مولى بنى هاشم. به او اصحاب سنن اربعه احتجاج كردهاند. او در سنه ١٣٦ در حالى كه قریب ٩٠ سال داشت رحلت نمود.1
١٠٠ ـ أبو عبد الله جَدَلى. به او أبوداود و ترمذى احتجاج كردهاند.
- بايد دانست: غالب افرادى که از شيعيان ذکر شدهاند از أعلام و مصنّفين آنها در قرن دوم بودهاند. آية الله سيد حسن صدر در کتاب «الشّيعة و فنون الاسلام» ص ٧٠ و ص ٧١ از ايشان به اختصار ياد مىکند و مىفرمايد: صحيفه چهارم در کسانى که جمع حديث نمودند از شيعيان در اثناء قرن دوم و تصنيف کتب و اصول و أجزاء از طريق اهل بيت نمودند. ايشان در عصرى واقع شدند که اوّلين مجاميع آثار از اهل سنّت گرد آمدند. آنان از امام زين العابدين و فرزندش امام باقر عليهما السلام روايت کردهاند مثل أبان بن تغلب زيرا که او از امام أبوعبدالله صادق عليه السّلام سى هزار حديث را روايت کرده است و جابر بن يزيد جُعفى که از امام ابوجعفر باقر هفتاد هزار حديث را از پدرانش از رسول خدا صلَّى الله عليه و آله روايت کرده است. و از جابر روايت است که او گفت: نزد من پنجاه هزار حديث است که من يکى از آنها را هم بيان ننمودهام، همه آنها از رسول اکرم صلى الله عليه و آله و سلّم مىباشد از طريق اهل بيت. و مانند اين دو نفر در کثرت جمعآورى و کثرت روايت أبوحمزه ثمالى، و زرارة بن أعين و محمد ابن مسلم طائفى، و أبوبصير يحيى بن قاسم أسدى، و عبدالمؤمن بن قاسم بن قيس بن محمد أنصارى، و بسّام بن عبدالله صيرفى، و أبوعبيده حذّاء زياد بن عيسى أبوالرّجاء کوفى، و زکريا بن عبد الله فيّاض أبويحيى، و ثور بن أبى فاخته أبو جهم- که از جماعتى از صحابه روايت کرده است و او يک کتاب تنها را از حضرت باقر عليه السّلام روايت مىکند- و جحدر بن مغيره طائى و حجر ابن زائده حضرمى أبوعبدالله، و معاوية بن عمّار بن أبى معاويه، و خبّاب بن عبدالله، و مطّلب زُهرى قرشى مدنى، و عبدالله بن ميمون ابن أسود قدّاح مىباشند که من کتبشان و تواريخشان را در اصل «تأسيس الشيعة لعلوم الاسلام» ذکر کردهام.
