
امام شناسی ج16 و 17
جلد شانزدهوهفده از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیس علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «تقدّم شیعه در جمیع علوم»، «پایگاه علمی امام صادق علیهالسلام» و «شرح حال ائمۀ چهارگانۀ اهلسنت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تقدم شیعه در جمیع علوم، و تأسیس و تدوین آن • شيعه به پيروى از ائمّۀ خود حديث را مینوشتند • شرح حال معروف کرخی و توثیق وی • سیر علوم و تاریخ شیعه در عصر جمیع اهلبیت علیهمالسلام • بلندپایگیِ پایگاه علمی امام صادق علیهالسلام • علل نامیده شدن تشیّع به مذهب جعفری • کار امام صادق علیهالسلام آفتابی نمودن اسلام حقیقی بود • آزار و اذیتهای منصور دوانیقی نسبت به امام صادق علیهالسلام • بحثی مشروح از آراء و انظار ائمۀ اربعۀ اهل سنت: مالک بن انس، ابوحنیفه، ابنادریس شافعی، احمدبنحنبل • مناقب ساختگی برای ابوحنیفه • مخالفتهای ابوحنیفه با رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلّم
امام شناسی ج16 و 17
30أبیطالب علیه السّلام و بعضى از صحابه دیگر، اختلاف نظر شدید در تدوین و كتابت وجود داشته است. عمر مىگفت: اگر كتابت سنَّت پى گیرد مردم بدان روى مىآورند و به خواندن سنَّت مشغول مىشوند و كتاب الله مهجور و متروك مىگردد، و یا در نوشتن، سنَّت با آیات قرآن مشتبه مىشود و خَلْط و مَزْج صورت مىگیرد.
أمیرالمؤمنین علیه السّلام مىفرمودند: أبداً چنین خطرى در میانه نیست. كتابت سنّت جدا و كتابت قرآن جداست. و سنّت حتماً و قطعاً باید نوشته شود، و گرنه كتاب خدا بدون ترجمان و بدون بیان و مفسِّر مىماند. لهذا حضرت پیوسته مشغول نوشتن بودند و امر شدید و أكید به تدوین و كتابت داشتند.
گفتند و نوشتند و نشر كردند، أبداً خطرى هم به وجود نیامد، و سنَّت در نزد متابعین و موالیان آن حضرت زنده و گویا باقى بماند. ولى در طیف مخالف كه سنّت، تدوین نیافت فقر علمى همه جا را گرفت و با از میان رفتن صحابه و روى كار آمدن تابعین كسى نبود براى امَّت نقل سنّت كند مگر همان محفوظاتى كه تابعین از صحابه اخذ كرده بودند، و در اثر طول مدّت دچار هزار گونه اشتباه و خلط و نسیان گردیده بود، مضافاً به آنكه چون نقل به معنى را در احادیث مجاز دانستند و تدوینى هم در میانه نبود، یك قضیه را به أقسام و عبارات گوناگونى نقل كردند تا جائى كه تشهّد را عامّه به نُه عبارت مختلف روایت كردهاند1 و در نماز میت ندانستند كه باید
درباره اختلاف صیغه تشهد در نزد عامه(ت)
- فقيه مصرى روشن ضمير: شيخ محمود أبُورَيَّه در کتاب پر ثمر خود: «أضواءٌ على السُّنَّة المحمّديّة»، طبع سوم دار المعارف مصر، از ص ٨٢ تا ص ٨٦ در باب اختلاف علماء در جواز روايتِ حديث به معنى، نه به لفظ، ذکر کرده است که درباره صيغههاى تشهّد در سلام نمازها که از أهمّ امور بوده است، و مسلمين در هر روز چند بار با عين لفظ رسول خدا صلَّى الله عليه و آله آن را مىشنيدهاند، و به ذهن مىسپردهاند، علاوه بر آنکه روايات عديدهاى وارد است که: ما حديثى را نمىنوشتهايم مگر قرآن و صيغه تشهّد را، معذلک کيفيّت تشهّد نزد سنّىها به نُه طريق بيان شده است با آنکه همه بيان نمودهاند که: رسول خدا صلَّى الله عليه و آله آن را فقط و فقط بر يک نَهج تلاوت [ادامه در صفحه بعد]
- فقيه مصرى روشن ضمير: شيخ محمود أبُورَيَّه در کتاب پر ثمر خود: «أضواءٌ على السُّنَّة المحمّديّة»، طبع سوم دار المعارف مصر، از ص ٨٢ تا ص ٨٦ در باب اختلاف علماء در جواز روايتِ حديث به معنى، نه به لفظ، ذکر کرده است که درباره صيغههاى تشهّد در سلام نمازها که از أهمّ امور بوده است، و مسلمين در هر روز چند بار با عين لفظ رسول خدا صلَّى الله عليه و آله آن را مىشنيدهاند، و به ذهن مىسپردهاند، علاوه بر آنکه روايات عديدهاى وارد است که: ما حديثى را نمىنوشتهايم مگر قرآن و صيغه تشهّد را، معذلک کيفيّت تشهّد نزد سنّىها به نُه طريق بيان شده است با آنکه همه بيان نمودهاند که: رسول خدا صلَّى الله عليه و آله آن را فقط و فقط بر يک نَهج تلاوت [ادامه در صفحه بعد]
