امام شناسی ج15

آمده به اسم‌ وَ مِنْ دُعَائهِ إذَا نَزَلَتْ بِهِ مُهِمَّةٌ¹ می‌باشد.

 در مشهوره: وَ یا مَنْ یفْثَأ بِهِ حَدُّ الشَّدَائدِ است.

 و در به دست آمده: وَ یا مَنْ یفْثَأ بِهِ حَمْیُ الشَّدَائدِ می‌باشد.

 حَدّ الشّدائد ـ حدّ الشّراب: سَوْرته. حدّ السّیف: مَقْطعه. من الإنسان: بأسْه و ما یعتریه من الْغَضَب. من کلِّ شی‌ءٍ: شباته و حِدَّتُه.

 حَمْیُ الشَّدَائدِ. و صحیح‌ حَمْیُ الشَّدَائد است نه‌ حَمَی الشَّدَائدِ. زیرا حَمْی‌ به معنی حرارت و گرمی است. حَمِیَ یحْمَی حَمْیاً و حُمْیاً و حُمُوّاً النَّارُ: اشتدّ حَرُّها.

 فَثَأ یفْثَأ فَثْأً و فُثُوءاً القِدْرَ: سَکنَ غَلیانَها. الغضبَ: سَکنَ حدَّتَهُ.

 بنابراین هر دو لغت خوب است. چون‌ فَثَأ حَدَّهُ‌ به معنی ساکن کردن شدّت و حِدّت است. وَ فَثأ حَمْیه‌ به معنی فرو نشاندن گرمی و حرارت می‌باشد.

 در مشهوره: وَ یا مَنْ یلْتَمَسُ مِنْهُ الْمَخْرَجُ إلَی رَوْحِ الْفَرَجِ.

 در به دست آمده: وَ یا مَنْ یلْتَمَسُ بِهِ الْمَخْرَجُ إلَی مَحَلِّ الْفَرَجِ.

 در کلمه‌ مِنْه‌ و بِهِ‌ تفاوتی وجود ندارد. و امّا روح الفرج‌ که در مشهوره می‌باشد بلاغتش بیشتر است از به دست آمده که‌ محلّ الفرج‌ است. زیرا رَوْح‌ به معنی راحت، نسیم، عدالتی که دردمند و شِکْوِه‌دار را راحت می‌بخشد، نصرت، فرح و رحمت وارد شده است و البته از محل فرج یعنی جای فرج ابلغ می‌باشد، چرا که در محل فرج این لطائف رَوْح فرج به دست نمی‌آید.

 در مشهوره: ذَلَّتْ لِقُدْرَتِک الصِّعَابُ.

 در به دست آمده: ذَلَّتْ بِقُدْرَتِک الصِّعَابُ.

 لام به معنی تعدیه، و باء به معنی تسبیب است و تفاوتی ندارد.

 در مشهوره: وَ تَسَبَّبَتْ بِلُطْفِک الاسْبَابُ.