امام شناسی ج15
جلد پانزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «اهمیت صحیفۀ سجادیه و تواتر آن»، «بررسی قیامهای شیعه در زمان اهلبیت» و «تفاوت نفوس اهلبیت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • روایاتی در ترغیب به کتابت و ثبت علم • اولین مصنف در اسلام امیرالمؤمنین علیهالسلام و پس از او شیعیانش بودند • اهمیت صحیفۀ سجادیه و ضرورت انس با آن • تاریخچۀ تدوین صحیفه کاملۀ سجادیه و اثبات تواتر آن • مشروع بودن حقالتألیف و حق الترجمه • ذکر «آل» در صلوات دلالت بر اتحاد نفوس امامان با پیامبر اکرم دارد • تعصب سنیان و تحریف روایات • قتل عام شیعیان و سوزاندن کتابخانهها توسط برخی از اهلسنت • بحث از قیام علویان • شرح حالات و فضایل زید بن علی علیهالسلام و قیام وی علیه ظلم • نقد نظریه محدث قمی در بازگو نکردن برخی حقائق مسلم تاریخی بخاطر مصلحت اندیشی پنداری • اختلاف نفوس ائمۀ طاهرین • خلقت مجرد و نورانی امامان توأم با اختیار • درباره عاشورا و شهادت حضرت علیاکبر و علیاصغر علیهما السلام
مرتب سازی:
امام شناسی ج15
41وصول صحیفه را برای من نوشت و در برابر این هدیه گرانقدر از من سپاسگزاری نمود، و در تمجید و تحمید از این نسخه سخن بسیار گفت تا آنکه گفت:
وَ مِنَ الشِّقَاءِ أنَّا إلَی الآنِ لَمْ نَقِفْ عَلَی هَذَا الأثَرِ الْقَیمِ الْخَالِدِ مِنْ مَوَارِیثِ النُّبُوَّةِ وَ أهْلِ الْبَیتِ. وَ إنِّی کلَّمَا تَأمَّلْتُهَا رَأیتُهَا فَوْقَ کلَامِ الْمَخْلُوقِ وَ دُونَ کلَامِ الْخَالِقِ ـ الی آخر ما قال.1
- «صحیفه سجّادیّه» با مقدّمه آیة الله مرعشی طبع سنه ١٣٦٩، هجریّه قمریّه و ترجمه دانشمند شهیر آقای سید صدر الدین بلاغی، از نشریّات دار الکتب الاسلامیّة شیخ محمّد آخوندی، ص ٣٧ و ص ٣٨. و بقیه گفتار علّامه جوهری طنطاوی این است که: از ایشان سؤال میکند که آیا تا کنون کسی از علماء اسلام شرحی بر آن نوشته است؟! و آیة الله مرعشی در پاسخ نامه او شارحینی را که میدانستند نام میبرند و کتاب «ریاض السّالکین» تألیف سید علیخان را به ایشان تقدیم میدارند، و معظّم له در جواب مینویسد که: من مصمّم و آمادهام که بر این صحیفه گرامی شرحی بنویسم. (پایان)
باری چون متن دو نامه طنطاوی به آیة الله مرعشی بسیار جالب و حائز اهمیّت میباشد، سزاوار است ترجمه متن آن دو نامه را که به قلم محقّق دانشمند سید صدر الدّین بلاغی در صفحات ٢٤٩ تا ٢٥٢ از همین شرح صحیفه وارد است در اینجا بازگو نمائیم:
ترجمه نخستین نامه علّامه و مفسّر بزرگ مرحوم شیخ طنطاوی جوهری از أعلام علماء اهل سنّت در باب صحیفه:
قاهره ١٩ ربیع الاوّل سال ٥٨، ٩ مه ٣٩ جماعت اخوّت اسلامی متشکل از همه کشورهای اسلامی، قبة الغوری خیابان المعزّ لدین للّه حضرت استاد علامه حجّت أبو المعالی نقیب الأشراف سید شهاب الدّین حسینی مرعشی نجفی، نسّابه خاندان رسول خدا صَلَّی اللهُ عَلیه و آله، که خدا او را محفوظ دارد: سلام و رحمت و برکات خدا بر شما باد! نامه گرامی مدّتی پیش به ضمیمه کتاب صحیفه از کلمات امام زاهد اسلام: علی زین العابدین بن امام حسین شهید، ریحانه مصطفی رسید. کتاب را با دست تکریم گرفتم و آن را کتابی یگانه یافتم که مشتمل بر علوم و معارف و حکمتهائی است که در غیر آن یافت نمیشود. حقّاً که از بدبختی است که ما تا کنون به این اثر گرانبهای جاوید از میراثهای نبوّت و اهل بیت دست نیافتهایم. من هر چه در آن مطالعه و دقّت میکنم میبینم که آن بالاتر از کلام مخلوق و دون کلام خالق است. راستی چه کتاب کریمی است! خدای شما را در برابر این هدیه بهترین پاداش بخشد و به نشر علم و هدایت موفّق و مؤیّد بدارد. و شما سزاوار این کارید. طنطاوی جوهری دیگر آنکه آیا کسی از علمای اسلام این کتاب را شرح کرده؟! و آیا چیزی از آن شروح نزد شما یافت میشود یا نه؟! در پایان دوام شما را از کرم خدای تعالی امید دارم. جوان فاضل هندی سید محمّد حسن أعظمی، منشی کل جماعت اخوّت، سلام و تحیّت به شما میفرستد.
ترجمه دومین نامه علّامه و مفسّر عالیمقام مرحوم شیخ طنطاوی جوهری از أعلام علماء اهل سنّت در باب صحیفه: جماعت اخوّت اسلامی متشکل از همه کشورهای اسلام قبّة الغوری خیابان المعزّ الدین للّه حضرت علّامه استاد حجّت بارع و نقیب أشراف و نسّابه خاندان رسول خدا صَلَّی اللهُ عَلیه و آله سید شهاب الدّین حسینی مرعشی نجفی دامت أیّامه.
سلام و رحمت خدا بر شما باد! نامه شریف به ضمیمه کتاب «ریاض السّالکین» در شرح صحیفه امام زین العابدین علی بن الحسین السِّبط، تألیف علّامه سید علی بن معصوم مَدَنی و صاحب کتاب «سلافة العصر» و کتابهای دیگر، که در باب خود از کتب بی نظیر بود رسید، و من آن را به دانشمند فاضل سید محمّد حسن اعظمی هندی منشی کلّ جماعت اخوت اسلامی تسلیم کردم و او آن را به عنوان هدیه شما به من و هدیه من به جمعیت، در کتابخانه جمعیّت گذاشته، تا نفعش دائمتر و شاملتر و عمومیتر باشد. و جمعیّت اخوت اسلامی خوشوقت خواهد شد که از کتبی که در کشور شما یافت میشود برایش بفرستید، زیرا این جمعیّت از همه مذاهب اسلامی تشکیل شده و من به حول و قوّه خدای تعالی آماده و مجهّزم که انشاء الله شرحی بر این صحیفه گرامی بنویسم. در پایان تحیّات و سلامم را بپذیرید! مخلص، طَنْطاوی جوهری.
ديگر آنكه آيا كسى از علماى اسلام اين كتاب را شرح كرده؟! و آيا چيزى از آن شروح نزد شما يافت مىشود يا نه؟! در پايان دوام شما را از كرم خداى تعالى اميد دارم. جوان فاضل هندى سيد محمّد حسن أعظمى، منشى كل جماعت اخوّت، سلام و تحيّت به شما مىفرستد.
ترجمه دومين نامه علّامه و مفسّر عاليمقام مرحوم شيخ طنطاوى جوهرى از أعلام علماء اهل سنّت در باب صحيفه: جماعت اخوّت اسلامى متشكّل از همه كشورهاى اسلام قبّة الغورى خيابان المعزّ الدين للّه
حضرت علّامه استاد حجّت بارع و نقيب أشراف و نسّابه خاندان رسول خدا صَلَّى اللهُ عَليه و آله سيد شهاب الدّين حسينى مرعشى نجفى دامت أيّامه.
سلام و رحمت خدا بر شما باد! نامه شريف به ضميمه كتاب «رياض السّالكين» در شرح صحيفه امام زين العابدين على بن الحسين السِّبط، تأليف علّامه سيد على بن معصوم مَدَنى و صاحب كتاب «سلافة العصر» و كتابهاى ديگر، كه در باب خود از كتب بى نظير بود رسيد، و من آن را به دانشمند فاضل سيد محمّد حسن اعظمى هندى منشى كلّ جماعت اخوت اسلامى تسليم كردم و او آن را به عنوان هديه شما به من و هديه من به جمعيت، در كتابخانه جمعيّت گذاشته، تا نفعش دائمتر و شاملتر و عمومىتر باشد. و جمعيّت اخوت اسلامى خوشوقت خواهد شد كه از كتبى كه در كشور شما يافت مىشود برايش بفرستيد، زيرا اين جمعيّت از همه مذاهب اسلامى تشكيل شده و من به حول و قوّه خداى تعالى آماده و مجهّزم كه انشاء الله شرحى بر اين صحيفه گرامى بنويسم. در پايان تحيّات و سلامم را بپذيريد! مخلص، طَنْطاوى جوهرى.
- «صحیفه سجّادیّه» با مقدّمه آیة الله مرعشی طبع سنه ١٣٦٩، هجریّه قمریّه و ترجمه دانشمند شهیر آقای سید صدر الدین بلاغی، از نشریّات دار الکتب الاسلامیّة شیخ محمّد آخوندی، ص ٣٧ و ص ٣٨. و بقیه گفتار علّامه جوهری طنطاوی این است که: از ایشان سؤال میکند که آیا تا کنون کسی از علماء اسلام شرحی بر آن نوشته است؟! و آیة الله مرعشی در پاسخ نامه او شارحینی را که میدانستند نام میبرند و کتاب «ریاض السّالکین» تألیف سید علیخان را به ایشان تقدیم میدارند، و معظّم له در جواب مینویسد که: من مصمّم و آمادهام که بر این صحیفه گرامی شرحی بنویسم. (پایان)