
امام شناسی ج15
جلد پانزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «اهمیت صحیفۀ سجادیه و تواتر آن»، «بررسی قیامهای شیعه در زمان اهلبیت» و «تفاوت نفوس اهلبیت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • روایاتی در ترغیب به کتابت و ثبت علم • اولین مصنف در اسلام امیرالمؤمنین علیهالسلام و پس از او شیعیانش بودند • اهمیت صحیفۀ سجادیه و ضرورت انس با آن • تاریخچۀ تدوین صحیفه کاملۀ سجادیه و اثبات تواتر آن • مشروع بودن حقالتألیف و حق الترجمه • ذکر «آل» در صلوات دلالت بر اتحاد نفوس امامان با پیامبر اکرم دارد • تعصب سنیان و تحریف روایات • قتل عام شیعیان و سوزاندن کتابخانهها توسط برخی از اهلسنت • بحث از قیام علویان • شرح حالات و فضایل زید بن علی علیهالسلام و قیام وی علیه ظلم • نقد نظریه محدث قمی در بازگو نکردن برخی حقائق مسلم تاریخی بخاطر مصلحت اندیشی پنداری • اختلاف نفوس ائمۀ طاهرین • خلقت مجرد و نورانی امامان توأم با اختیار • درباره عاشورا و شهادت حضرت علیاکبر و علیاصغر علیهما السلام
امام شناسی ج15
157عمید الدّین1 و عمود مذهب عمید الرُّؤساء میباشد که از امامان علماء أدب و از أفاخم أصحابنا ـ رضی الله تعالی عنهم ـ است.
اوست که صحیفه کریمه را از سید أجَلّ بهاءُ الشَّرَف روایت نموده است.
روایت صحیفه توسط عمید الرؤساء و ابن سکون
(دلیل و شاهد ما) این صورت دستخطی است که: شیخ محقّق ما شهید ـ قدّس الله تعالی لطیفه ـ بر نسخهای که به نسخه ابن سَکون عرضه داشته شده و مقابله گردیده است، مرقوم داشته است. و بر آن ـ یعنی بر نسخهای که به خطّ ابن سکون است ـ خطّ عمید الدّین عمید الرُّؤساء ـ رحمة الله علیه ـ میباشد بدین عبارت: قرائت نمود بر من این صحیفه را سید أجلّ، نقیب اوحد، عالم، جلال الدّین عماد الإسلام أبو جعفر القاسم بن الحسن بن محمّد بن الحسن بن مُعَیة ـ أدام الله تعالی عُلُوَّه ـ قرائت صحیح و پاکیزه ای.
و من آن را برای وی روایت کردم از سید بهَاء الشَّرَف أبی الحسن محمد بن الحسن بن احمد، از رجال او، که نامهایشان در پشت این ورقه ذکر گردیده است. و من به او اجازه دادم که بر طبق آنچه که من او را واقف نمودم و حدودش را برای او ذکر نمودهام، آن را از من روایت کند.
(این مطلب را) نوشت هِبَةُ اللهِ بْنُ حَامِدِ بْنِ أحْمد بنِ أیوب بنِ عَلیّ بنِ ایوب در
- در تعلیقه ص ٤٦ از «شرح صحیفه میر داماد» گوید: از این گذشته، بدان: عمید الدّین را که سید داماد ذکر کرده است عمید الرّؤساء نیست. در «ریاض العلماء» وجه آن را بدین گونه ذکر کرده است: امّا اولًا به جهت تقدّم درجه عمید الرّؤساء چون از جمله تلامذه او سید فخّار بن معد موسوی است که او تقدّم دارد به درجاتی بر سیّد عمید الدین که او پسر خواهر علّامه میباشد. و اما ثانیاً به جهت اختلاف دو لقب، و ثالثاً به جهت آنکه اسم عمید الرّؤساء همان سید عمید الرّؤساء هبة [الله] بن حامد بن أحمد بن أیّوب بن علی بن أیّوب، لغوی مشهور صاحب ـ نظر در مسائل و مؤلّف کتابی است در معنی کعْب. و برای زیادی توضیح به «ریاض العلماء» ج ٣ ص ٢٥٩ و ج ٤ ص ٢٤٣ و ج ٥ ص ٣٠٩ و ص ٣٧٥ رجوع شود. (انتهی)
أقول: و از اینجا دانسته میشود: آنچه را که آیة الله مدرّسی چهاردهی در شرح صحیفه فارسی خود ص ٩ آورده است که: او عمید الدّین خواهر زاده علامه و شارح «تهذیبِ» اوست، اشتباه میباشد.
- در تعلیقه ص ٤٦ از «شرح صحیفه میر داماد» گوید: از این گذشته، بدان: عمید الدّین را که سید داماد ذکر کرده است عمید الرّؤساء نیست. در «ریاض العلماء» وجه آن را بدین گونه ذکر کرده است: امّا اولًا به جهت تقدّم درجه عمید الرّؤساء چون از جمله تلامذه او سید فخّار بن معد موسوی است که او تقدّم دارد به درجاتی بر سیّد عمید الدین که او پسر خواهر علّامه میباشد. و اما ثانیاً به جهت اختلاف دو لقب، و ثالثاً به جهت آنکه اسم عمید الرّؤساء همان سید عمید الرّؤساء هبة [الله] بن حامد بن أحمد بن أیّوب بن علی بن أیّوب، لغوی مشهور صاحب ـ نظر در مسائل و مؤلّف کتابی است در معنی کعْب. و برای زیادی توضیح به «ریاض العلماء» ج ٣ ص ٢٥٩ و ج ٤ ص ٢٤٣ و ج ٥ ص ٣٠٩ و ص ٣٧٥ رجوع شود. (انتهی)
