امام شناسی ج15

آیه قدر، در آن اسقاط معتنابهی که موافق آراء سنّی مذهبان و راویان آن می‌باشد، ملاحظه می‌گردد، در این صورت نفس قدمت آن چگونه می‌تواند بدان ارزش علمی و تاریخی ببخشد؟!

 بنابراین قدمت هر کتابی هنگامی می‌تواند ارزش علمی و تحقیقی داشته باشد که مبتنی بر اصول علمی آن کتاب و یا آن فنّ بوده باشد، نه مخالف با آن.

 و به لسان دانش: ارزش کشف آثار باستانی رابطه مستقیم دارد به نحو آلیت و مرآتیت بر تحقّق و تثبیت فرضیه علمی که نمایشگر آن می‌باشد، نه به نحو موضوعیت.

 بنابراین کشف یک صفحه از کلام افلاطون که انتسابش به وی محقّق گردد، ارزشمندتر است از کشف کتاب قطوری که انتسابش به او مشکوک باشد، گرچه تاریخ کتابت آن کتاب قطور مشکوک، هزار سال جلوتر از این صفحه متیقنه، در خارج صورت گرفته باشد.

 امتیاز دوم: بلاغت چشمگیری است که در اکثر موارد اختلاف با نسخه معروفه به چشم می‌خورد.

 پاسخ‌ آن است که: ما آنچه تفحّص کردیم و میان عبارات و کلمات صحیفه مشهوره با صحیفه به دست آمده مقابله انداختیم، نه بلاغت چشمگیر، و نه غیر چشمگیر را در آن که مزید بر صحیفه مشهوره باشد نیافتیم. بلکه از جهت بلاغت با جرح و تعدیلها، و کسر و انکسارهائی که به عمل آمد، هر دو صحیفه دارای درجه واحدی از بلاغت می‌باشند. و اینک شرح مختصری را در این باره راجع بخصوص‌ یا مَنْ تُحَلُّ بِهِ عُقَدُ الْمَکارِهِ‌ را در اینجا ذکر می‌کنیم، و میان یکایک از جملات و کلماتی که با هم اختلاف دارند مقایسه نموده و بالأخره سرهم جمع‌بندی می‌نمائیم تا معلوم شود: در بلاغت صحیفه یافت شده نسبت به صحیفه موجوده مشهوره، امتیازی وجود ندارد.

 این دعا در صحیفه مشهوره به اسم‌ «دُعَاؤُهُ فِی الْمُهِمّاتِ» و در صحیفه به دست‌