
امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان میگوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیهالسلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
امام شناسی ج13
287ثقلین را نقل مىكند. و این همان متن عبارتى است كه ما از أمیر المؤمنین علیه السلام به شماره ١٢ ذكر كردیم.
و سخاوى در «استجلاب ارتقاء الغُرَف» از طریق ابن عقده روایتى را از ابو طفیل روایت مىكند كه در آن مناشده أمیر المؤمنین علیه السلام به همین كیفیت بیان شده است جز اینكه راجع به ثقلین بدین لفظ آمده است: أیهَا النّاسُ! إنّى تَارِک فِیکمُ الثّقَلَینِ: کتَابَ اللهِ وَ عِتْرَتِى أهلَ بَیتِى، فَانّهُمَا لَنْ یتَفَرّقَا حَتّى یرِدَا عَلَىّ الْحَوْضَ. نَبّأنِى بِذَلِک اللّطِیفُ الْخَبِیرُ.1
و این همان متن عبارتى است كه ما از ابو سعید خدرى به شماره ٦٢ آوردیم.
و شیخ عبید الله هندى در كتاب «أرْجَحُ الْمَطالب» با مختصر تفاوتى در عبارت، روایت سخاوى را آورده است.2
هجدهم: حدیث ثقلین به روایت انس بن مالك:
أبو نُعَیم اصفهانى على ما نقل عنه فى كتاب «منقبة المطهّرین» با سند خود از انس بن مالك روایت كرده است كه رسول خدا صلّى الله علیه و آله گفتند:
٩٠ ﴿الَّذِينَ آمَنُوا وَ تَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُمْ بِذِكْرِ اللَّهِ أَلا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ﴾/3 أ تَدْرِى مَنْ هُمْ یا امَّ سُلَیمٍ (یا بَنَ امّ سُلَیم ـ ظ)؟ قلت: من هم یا رسول الله؟!
قال: نحن أهل البیت و شیعتنا ذِکر الثَّقَلَینِ، و إنَّهُما القَرِینَانِ لَنْ یفْتَرِقَا حَتَّى یرِدَا عَلَىَّ الحَوْضَ.4
«آنان كه ایمان آوردهاند و دلهایشان به ذكر خدا آرام گرفته است آگاه باش كه دلها به ذكر خدا آرام مىگیرد. اى ام سلیم (اى پسر ام سلیم ـ ظ) آیا مىدانى ایشان چه
- «عبقات» ج ٢، ص ٥٧٩.
- «أرجح المطالب» ص ٣٣٩.
- آيه ٢٨، از سوره ١٣: رعد.
- «عبقات»، ج ١، ص ٣١١ در ترجمه احوال ابو نعيم.
